Cách thức phát triển chiều cao ở trẻ em - Bệnh viện 108

Cấu tạo của xương

Cấu tạo của xương dài:

• Hai đầu xương là mô xương xốp chứa tủy đỏ xương.
• Bọc hai đầu xương là lớp sụn.
• Đoạn giữa là thân xương hình ống, cấu tạo gồm màng xương mỏng ở ngoài cùng, vỏ xương và khoang xương chứa tủy xương.

Cấu tạo xương ngắn, xương dẹt, xương bất định:

• Bên ngoài là mô xương cứng, bên trong là mô xương xốp chứa tủy xương.

Sự phát triển:

• Ở trẻ sơ sinh phần lớn các xương được tạo nên bằng chất liệu sụn, và khi trẻ phát triển, sụn này dần dần biến thành xương – qua một tiến trình gọi là tiến trình cốt hóa.
• Xương to ra về chiều ngang là nhờ các tế bào màng xương phân chia tạo ra những tế bào mới đẩy tế bào cũ vào trong rồi hóa xương.
• Xương dài ra là nhờ quá trình phân bào ở sụn tăng trưởng còn được gọi là các điểm cốt hóa của xương.
• Các xương ngắn, xương dẹt đều có sụn tăng trưởng là phần sụn bao bọc xung quanh.
• Ở trẻ nhỏ, thành phần chủ yếu của các xương ở vùng cổ chân và cổ tay là sụn nên chưa hiện hình trên phim.
• Các sụn tăng trưởng ban đầu là tổ chức sụn không cản quang, sau đó cốt hóa dần mới hiện hình trên phim chụp.

Phát triển chiều cao:

Yếu tố dinh dưỡng

• Dinh dưỡng là yếu tố có ảnh hưởng lớn nhất đến không chỉ phát triển chiều cao mà còn tới thể chất, trí tuệ của trẻ.
• Bổ sung dinh dưỡng cần được làm ngay từ khi người mẹ mang thai.
• Khi sinh ra, mẹ nên cho bé bú sữa mẹ hoàn toàn trong 6 tháng đầu vì sữa mẹ giúp bé tăng chiều cao tốt hơn sữa công thức.
• Đến thời kỳ ăn dặm và sau đó, trẻ cần được bổ sung đủ 4 nhóm chất là đạm, đường, béo, vitamin và khoáng chất, đồng thời phải phong phú chủng loại thực phẩm.
• Chất đạm đóng vai trò thiết yếu trong cấu trúc cơ thể, đặc biệt là các chất đạm động vật với đầy đủ các axit amin cần thiết.
• Chất béo rất quan trọng trong sự phát triển các xương dài của trẻ khi còn nhỏ, đồng thời chất béo còn giúp tăng cường hấp thu các vitamin tan trong dầu (vitamin A,D,...) giúp hệ xương phát triển tốt.
• Trẻ cần được bổ sung đủ các thực phẩm chứa các khoáng chất thiết yếu như: Canxi, Kẽm, Magie, Đồng, Mangan, Boron, Silic, chondroitin, DHA...
• Vitamin K2 do vậy có tác dụng chống bệnh còi xương, loãng xương. 
• Vitamin K2 có nhiều trong phô mai, đậu phụ, đặc biệt đậu phụ lên men kiểu Nhật (Natto), bơ, lòng đỏ trứng. 

Rèn luyện thể lực

• Tập thể dục thể thao là yếu tố quan trọng không kém việc bổ sung dinh dưỡng.
• Nên duy trì các bài tập nhảy cao, nhảy xa, đánh xà, bơi,.. nhằm vươn dài người, kéo căng cơ, kích thích cột sống và các xương phát triển.
• Sự vận động cơ bắp sẽ kích thích, đẩy mạnh quá trình chuyển hóa năng lượng, trao đổi chất, thúc đẩy tăng trưởng cơ thể, tăng cường lượng canxi vào mô xương giúp xương vững chắc hơn và phát triển tốt hơn.
• Thời gian tập luyện với cường độ cao kéo dài 1,5 - 2 giờ/ ngày có thể làm tăng GH lên 3 lần.
• Việc tập luyện thể dục thể thao vào ban ngày còn giúp tăng GH vào ban đêm.
• Việc tập luyện cần được duy trì điều độ và tăng cường độ dần đều theo thời gian, nếu chỉ tập luyện nhẹ nhàng trong một thời gian ngắn hay tập luyện nặng quá lầu thì không thúc đẩy phát triển chiều cao. 

Ngủ đủ giấc

• Giấc ngủ cũng là một phần rất quan trọng vì quá trình phát triển chiều dài xương chủ yếu diễn ra vào ban đêm.
• Ngủ ngon, ngủ sâu giúp cơ thể tiết hormone tăng trưởng, giúp tăng hấp thu canxi, kích thích xương dài ra và phát triển thể chất toàn diện.
• Số giờ ngủ tuỳ nhu cầu của mỗi lứa tuổi, song nhìn chung trẻ cần ngủ trên 8 giờ một ngày.

Nguồn: Bệnh viện 108