10 câu hỏi về bệnh cơ tim phì đại

HCM là một bệnh tim mạch làm thành của tâm thất trái (buồng bơm máu chính của tim) bị dày lên và to ra bất thường. Điều này có thể khiến cơ tim kém linh hoạt, giảm khả năng tiếp nhận và bơm máu mỗi lần tim co bóp.

Vì HCM là một bệnh lý mạn tính kéo dài suốt đời nên việc duy trì thăm khám bác sĩ là rất quan trọng. Hãy cân nhắc hỏi các câu hỏi dưới đây khi đến gặp bác sĩ.

Nguyên nhân gây ra HCM là gì?

HCM thường xảy ra do di truyền. Nguyên nhân được cho là do các gen bất thường trong cơ tim, dẫn đến tình trạng tâm thất trái phì đại và dày lên.

Mặc dù tỷ lệ mắc HCM là khoảng 1 trên 500 người, nhưng một số người có thể không nhận ra rằng mình mắc bệnh này.

HCM là bệnh di truyền, vậy con cái và gia đình có bị ảnh hưởng không?

HCM là một loại bệnh tim có thể di truyền trong gia đình. Nếu bạn có cha mẹ hoặc người thân mắc bệnh tim, hãy hỏi bác sĩ về nguy cơ mắc HCM của mình.

Ngoài ra, nếu bạn được chẩn đoán mắc HCM, hãy cân nhắc trao đổi với bác sĩ về nguy cơ mắc bệnh của con mình. Bạn cũng nên nói cho cha mẹ hoặc anh chị em ruột biết về tình trạng của mình để họ có thể đến gặp và tham khảo ý kiến bác sĩ.

Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ (AHA) và Đại học Tim mạch Hoa Kỳ (American College of Cardiology) khuyến nghị thực hiện xét nghiệm di truyền cho trẻ em và thành viên gia đình của người mắc HCM.

Có bao nhiêu loại HCM?

HCM được chia thành hai loại: HCM tắc nghẽn và HCM không tắc nghẽn.

• HCM tắc nghẽn là loại phổ biến hơn. Ở người được chẩn đoán mắc loại này, tâm thất trái đã dày đến mức gây cản trở dòng máu chảy qua động mạch chủ (động mạch chính của tim).
• HCM không tắc nghẽn xảy ra khi cơ tim dày lên, nhưng chưa đến mức gây cản trở dòng máu.

HCM có thể gây ra các triệu chứng gì?

HCM không phải lúc nào cũng gây ra triệu chứng, vì vậy một số người có thể không biết mình mắc bệnh cho đến khi được bác sĩ phát hiện.

Nếu có triệu chứng, ban đầu chúng có thể chỉ xuất hiện nhẹ và tiến triển theo thời gian khi bệnh nặng thêm. Các triệu chứng có thể bao gồm:

• Nhịp tim không đều (rối loạn nhịp tim)
• Đau ngực
• Mệt mỏi
• Khó thở
• Chóng mặt hoặc ngất xỉu
• Phình bụng hoặc sưng bàn chân

HCM được điều trị như thế nào?

Mục đích chính của việc điều trị HCM là để làm giảm triệu chứng và ngăn ngừa các biến chứng xảy ra, đặc biệt là đối với dạng HCM tắc nghẽn.

Các phương pháp điều trị HCM gồm có:

• Thuốc làm chậm nhịp tim, như thuốc chẹn beta hoặc thuốc chẹn kênh canxi.
• Mavacamten (Camzyos), loại thuốc được FDA phê duyệt vào năm 2022 để điều trị HCM tắc nghẽn có triệu chứng.
• Máy khử rung tim cấy dưới da (ICD), thiết bị theo dõi và điều trị rối loạn nhịp tim gây nguy hiểm.

Điều trị HCM có thể có tác dụng phụ không?

Một số thuốc điều trị HCM có thể gây ra tác dụng phụ, trong đó có thuốc làm chậm nhịp tim:

• Chóng mặt
• Đau đầu
• Đau bụng
• Sưng chân
• Mệt mỏi
• Rối loạn cương dương

Chóng mặt và ngất xỉu cũng là những tác dụng phụ có thể xảy ra khi dùng Camzyos để điều trị HCM tắc nghẽn.

Vì các tác dụng phụ này giống với triệu chứng của HCM nên cần báo ngay với bác sĩ nếu thấy xuất hiện triệu chứng mới. Bác sĩ sẽ xác định nguyên nhân là do thuốc hay do bệnh tiến triển.

Không nên tự ý ngừng thuốc mà không tham khảo ý kiến bác sĩ. Việc điều trị HCM là rất quan trọng để có thể giảm nguy cơ xảy ra các biến chứng nghiêm trọng như đau tim hoặc đột quỵ.

Khi nào thì cần phải phẫu thuật?

Phẫu thuật chỉ được cân nhắc nếu bạn có triệu chứng suy tim nặng do HCM và không cải thiện sau khi đã được điều trị.

Bác sĩ có thể lựa chọn phẫu thuật tim hở nếu bạn bị tắc nghẽn nghiêm trọng và các triệu chứng không giảm đi mặc dù đã sử dụng thuốc và thay đổi lối sống.

• Phẫu thuật cắt bỏ vách ngăn (septal myectomy) là một loại phẫu thuật tim hở trong đó bác sĩ sẽ tiến hành loại bỏ một phần cơ tim bị dày lên.
• Đốt cồn vách liên thất (alcohol septal ablation) là một phương pháp ít xâm lấn hơn. Bác sĩ sẽ luồn ống thông vào tim và tiêm cồn để tạo sẹo, làm giảm kích thước của vách ngăn bị dày.
• Ghép tim: Chỉ được cân nhắc ở giai đoạn cuối của bệnh tim.

Có cần thay đổi chế độ ăn uống và thói quen tập luyện không?

Bên cạnh việc điều trị, bác sĩ có thể khuyến nghị bạn nên điều chỉnh chế độ ăn và thói quen tập luyện.

Chế độ ăn uống:

• Tăng cường thực phẩm có nguồn gốc từ thực vật.
• Hạn chế đường, chất béo bão hòa, và muối bổ sung.
• Cân nhắc áp dụng chế độ ăn Địa Trung Hải, tập trung vào trái cây, rau củ, ngũ cốc nguyên hạt, dầu ô liu và cá.
• Uống đủ nước và tránh để xảy ra tình trạng mất nước.

Tập luyện:

• Tập thể dục vừa phải, như đi bộ, thay vì các bài tập cường độ cao có thể gây áp lực lên tim.
• Tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi tham gia các môn thể thao có tính cạnh tranh hoặc các bài tập cường độ cao.

Ngoài chế độ ăn và tập thể dục, có cần thực hiện thay đổi lối sống nào khác không?

Bạn cũng nên thực hiện các thay đổi lối sống khác để cải thiện sức khỏe tim mạch cũng như sức khỏe tổng thể của mình. Hãy tham khảo ý kiến bác sĩ về các vấn đề sau:

• Duy trì cân nặng hợp lý.
• Quản lý căng thẳng.
• Đảm bảo giấc ngủ phù hợp với nhu cầu của bạn.
• Bỏ thuốc lá nếu đang hút.
• Lượng rượu nên hạn chế.

Về lâu dài, HCM sẽ có ảnh hưởng như thế nào?

Bạn có thể sẽ cảm thấy lo lắng khi biết mình mắc HCM. Tuy nhiên, hầu hết người mắc bệnh này đều có tiên lượng tích cực về lâu dài. Bằng cách thực hiện các phương pháp điều trị và thay đổi lối sống, bạn hoàn toàn có thể sống khỏe mạnh và tuổi thọ cũng không bị giảm đi.

Tuy nhiên, cần lưu ý rằng một số người có thể có nguy cơ cao gặp phải các biến chứng tim mạch nghiêm trọng hơn khi mắc HCM. Hãy trao đổi với bác sĩ về các nguy cơ này, đặc biệt là khi gia đình bạn có tiền sử bị đau tim, đột quỵ hoặc ngừng tim đột ngột.