Phì đại thất phải: Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị

Tim to hơn sẽ dễ trở nên suy yếu hơn. Kích thước lớn làm tăng huyết áp trong tim, dẫn đến tăng áp lực tác động lên thành động mạch và các mạch máu khác trên khắp cơ thể. Sự gia tăng kích thước còn ảnh hưởng đến hệ thống dẫn truyền tín hiệu điện điều khiển sự co bóp của tim, điều này dẫn đến các vấn đề nghiêm trọng.

Phì đại thất phải thường do vấn đề ở phổi gây nên trong khi phì đại thất trái thường là do tăng huyết áp hoặc vấn đề ở van động mạch chủ.

Triệu chứng của phì đại thất phải

Phì đại thất phải không phải lúc nào cũng có triệu chứng. Thông thường, khi tâm thất phải có vấn đề, tâm thất trái sẽ làm việc nhiều hơn để bù đắp. Khi có triệu chứng thì thường tình trạng đã tiến triển nặng, tâm thất trái không còn khả năng bù đắp.

Tuy nhiên, nếu phì đại thất phải là do vấn đề về phổi, chẳng hạn như tăng áp động mạch phổi thì người bệnh sẽ gặp các triệu chứng sau đây:

• Đau hoặc tức ngực
• Chóng mặt
• Ngất xỉu
• Hụt hơi
• Sưng phù mắt cá chân, bàn chân và cẳng chân

Những triệu chứng này tương tự triệu chứng của nhiều bệnh lý khác, bao gồm suy tim sung huyết. Do đó, hãy đi khám càng sớm càng tốt khi gặp bất kỳ triệu chứng nào trong số này.

Nguyên nhân gây phì đại thất phải

Phì đại thất phải thường là do vấn đề ở phổi hoặc vấn đề về cấu trúc hoặc chức năng của tim gây nên.

Các vấn đề về phổi liên quan đến phì đại thất phải thường làm tăng huyết áp trong động mạch phổi, khiến các động mạch này bị thu hẹp lại. Những bệnh lý có thể gây ra tình trạng này gồm có:

• Suy tim
• Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính
• Thuyên tắc phổi

Các vấn đề về cấu trúc hoặc chức năng tim có thể gây phì đại thất phải:

• Dị tật vách liên nhĩ (vách ngăn giữa hai buồng trên của tim)
• Hẹp van động mạch phổi
• Hở van ba lá
• Tứ chứng Fallot
• Dị tật vách liên thất (vách ngăn giữa hai buồng dưới của tim)

Phương pháp chẩn đoán phì đại thất phải

Trước tiên, bác sĩ sẽ hỏi về bệnh sử cũng như các yếu tố lối sống ảnh hưởng đến sức khỏe tim mạch, chẳng hạn như hút thuốc.

Tiếp theo cần thực hiện các phương pháp chẩn đoán sau đây để đánh giá hoạt động của tim:

• Chụp X-quang ngực: giúp đánh giá kích thước các buồng tim.
• Điện tâm đồ (EKG/ECG): đánh giá hệ thống dẫn truyền xung điện trong tim. Nếu nửa bên phải của tim to hơn bình thường, tim sẽ khó dẫn truyền xung điện hơn.
• Siêu âm tim: sử dụng sóng âm để đánh giá cấu trúc và hoạt động của tim. Phương pháp này giúp phát hiện kích thước bất thường của tâm thất phải.

Điều trị phì đại thất phải

Việc điều trị phụ thuộc vào nguyên nhân gây phì đại thất phải. Nếu nguyên nhân do tăng áp động mạch phổi thì cần dùng thuốc để làm giãn động mạch phổi, chẳng hạn như sildenafil.

Các loại thuốc khác mà người bệnh có thể cần dùng để cải thiện chức năng tim:

• Thuốc ức chế ACE
• Thuốc ức chế thụ thể angiotensin II
• Thuốc chẹn beta
• Digoxin
• Thuốc lợi tiểu

Nếu phì đại thất phải gây rối loạn nhịp tim thì có thể cần cấy máy tạo nhịp tim – một thiết bị nhỏ chạy bằng pin giúp giữ cho tim đập đều đặn.

Các vấn đề về cấu trúc của tim hoặc van tim không điều trị được bằng thuốc mà cần phải phẫu thuật.

Biến chứng của phì đại thất phải

Nếu không được điều trị, phì đại thất phải làm tăng nguy cơ suy tim sung huyết. Nếu bị phì đại thất phải, bạn cần tuân thủ chặt chẽ phác đồ điều trị mà bác sĩ đưa ra.

Ngoài ra, để giảm nguy cơ suy tim, bạn cần tránh các yếu tố lối sống gây áp lực cho tim, chẳng hạn như:

• Ăn nhiều đồ mặn
• Hút thuốc
• Thừa cân
• Uống nhiều rượu bia

Phì đại thất phải còn có thể gây ngừng tim – tình trạng tim đột nhiên ngừng đập. Điều này thường xảy ra ở những vận động viên trẻ không biết mình có vấn đề về tim.

Tóm tắt bài viết

Phì đại thất phải thường không biểu hiện triệu chứng ở giai đoạn đầu, nghĩa là tình trạng này thường được phát hiện muộn. Nếu không được điều trị, phì đại thất phải có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng, bao gồm suy tim.

Nếu bạn có bất kỳ triệu chứng nào của bệnh tim, bao gồm đau ngực, khó thở hoặc sưng phù ở chân, hãy đến bệnh viện khám càng sớm càng tốt.

Chứng phì đại thất phải thường đáp ứng tốt với các phương pháp điều trị như thuốc, thay đổi lối sống và phẫu thuật.