Xuất huyết dưới nhện: Những điều cần biết

Xuất huyết dưới nhện (SAH) mô tả tình trạng chảy máu vào khoang dưới nhện – khu vực giữa não bộ và các mô màng bao phủ não.

Không gian dưới nhện này là nơi dịch não tủy lưu thông và cũng là nơi đảm nhiệm chức năng bảo vệ não khỏi các chấn thương khi nó đóng vai trò tương tự như một cái đệm. Khi máu chảy vào không gian này có khả năng gây cản trở lưu thông dịch não, dẫn đến hôn mê, tê liệt và thậm chí là tử vong.

Tình trạng xuất huyết dưới nhện xảy ra đột ngột và nhanh chóng, thường là hệ quả từ các chấn thương đầu.

Nếu tình trạng này xảy ra, triệu chứng điển hình nhất có thể nhận thấy là chứng đau đầu đột ngột, dữ dội và đặc biệt nghiêm trọng ở đáy hộp sọ. Ngoài ra, một số biểu hiện khác bao gồm:

• Đau cổ, tê khắp cơ thể, đau vai.
• Nhạy cảm với ánh sáng.
• Thị lực suy giảm, nhìn mờ hoặc nhìn đôi.

• Tâm trạng khó chịu bất thường.
• Buồn nôn và nôn mửa.
• Có dấu hiệu mấy ý thức...

SAH có thể xảy ra một cách tự phát hoặc là hệ quả từ chấn thương đầu. Thông thường, xuất huyết dưới nhện tự phát có liên quan đến chứng phình động mạch máu não – bất thường trong mạch máu não, đặc biệt nhiều nhất là chứng phình động mạch chủ.

Xuất huyết do phình động mạch diễn ra nhiều ở độ tuổi từ 40 tuổi đến 65 tuổi, phổ biến hơn ở phụ nữ, người hút thuốc và người có huyết áp cao. Ngoài ra, đối tượng sử dụng chất kích thích cũng có khả năng cao gặp phải tình trạng này.

Ngoài ra, một số nguyên nhân khác dẫn đến xuất huyết dưới nhện có thể bao gồm:

• Chảy máu do các dị tật động mạch.
• Rối loạn chảy máu.
• Có sử dụng các chất làm loãng máu.
• Chấn thương nghiêm trọng ở đầu như tai nạn....

Điều trị xuất huyết dưới nhện đòi hỏi tốc độ cao nhất để đảm bảo tính mạng trong bệnh nhân và giảm thiểu mức độ tổn thương não đến mức thấp nhất. Khi có áp lực từ máu và máu tích tụ trong não, các tổn thương chắc chắn sẽ xảy ra. Vì vậy, các điều trị ban đầu thường tập trung vào việc ổn định tình trạng bệnh nhân.

Nếu xuất huyết dưới nhện là hệ quả của các túi phình động mạch não, bác sĩ có thể đề nghị một số giải pháp khác để điều trị:

• Phẫu thuật: các bác sĩ sẽ tạo vết mổ trên da đầu và đặt chiếc kẹp kim loại tại vị trí túi phình mạch, nhờ đó ngăn cản dòng máu đang chảy ra.
• Thuyên tắc nội mạch.
• Điều trị nội mạch khác: một số chứng phình động mạch có thể sẽ được điều trị bằng phương thức thuyên tắc nội mạch với công nghệ mới hơn.

Khi SAH gây ra hôn mê, các điều trị có thể bao gồm các hỗ trợ khác như thông khí nhân tạo, đặt ống dẫn lưu trong não... để giảm áp lực máu.

Nếu như bệnh nhân đi vào tình trạng mất ý thức do xuất huyết dưới nhện, các bác sĩ sẽ có phương pháp nhằm ngăn ngừa hôn mê sau điều trị. Lúc này, bệnh nhân cũng sẽ được yêu cầu phải thư giãn, kiềm chế không làm căng cơ thể hoặc cúi đầu xuống, vì những hoạt động này sẽ gia tăng áp lực máu lên não.

Cuối cùng, sau điều trị, các bác sĩ có thể kê một số toa thuốc cho bệnh nhân gồm:

• Thuốc điều hòa huyết áp.
• Nimodipine ngăn ngừa chứng co thắt động mạch.
• Giảm đau đầu với các loại thuốc giảm đau.

5.1 Biến chứng sau điều trị xuất huyết dưới nhện

Việc tái phát xuất huyết dưới nhện sau khi điều trị hoặc mắc phải các biến chứng liên quan là điều hoàn toàn có thể xảy ra. Trong đó, các biến chứng phổ biến bao gồm:

• Chảy máu tái đi tái lại nhiều lần: có khả năng dẫn đến hôn mê và tăng nguy cơ tử vong.
• Bị co giật, đột quỵ sau điều trị.

5.2 Ngăn ngừa chứng xuất huyết dưới nhện như thế nào?

Cách thức duy nhất để ngăn ngừa tình trạng này là thường xuyên kiểm tra sức khỏe nhằm xác định rõ vấn đề tiềm ẩn trong não. Khi phát hiện sớm và điều trị kịp thời nguyên nhân, khả năng tái phát hoặc để lại biến chứng của xuất huyết dưới nhện sẽ được giảm thiểu.