Tự kỷ có thể chữa khỏi nếu phát hiện sớm? - Bệnh viện Đại học Y Hà Nội

Tầm quan trọng

• Phát hiện sớm trẻ tự kỷ lý tưởng nhất là trước 18 tháng tuổi
• Ngay từ lúc 3 - 6 tháng tuổi: ít theo dõi mặt mẹ khi được gọi hoặc ít hóng chuyện, gọi trẻ tảng lờ như không nghe thấy, đáp ứng nét mặt của trẻ khi nói chuyện thường ngơ ngác, ít biểu lộ các thái độ và trạng thái cảm xúc rõ rệt.
• Thông thường, trẻ được cha mẹ đưa đi khám vào độ 22 - 30 tháng tuổi, khi thấy trẻ chậm nói hoặc cư xử khác thường.

Chẩn đoán 

• Không bi bô, không biết dùng các kỹ năng không lời, cử chỉ, ở độ 12 tháng tuổi.
• Không biết nói từ đơn lúc 16 tháng.
• Không biết “thưa” hoặc quay lại khi nghe gọi tên mình.
• Không tự nói được câu có hai từ lúc 24 tháng.
• Mất ngôn ngữ hoặc kỹ năng xã hội vào bất kỳ độ tuổi nào.

Điều trị

• Việc phát hiện sớm trẻ tự kỷ để can thiệp sớm là yếu tố tiên quyết giúp trẻ phát triển theo hướng bình thường.
• Việc chần chừ, không chấp nhận thực tế, đợi chờ tới sau 3 tuổi mới đi khám làm mất thời gian vàng trong phát triển của trẻ.
• Hậu quả kéo dài suốt cuộc đời làm ảnh hưởng trầm trọng tới khả năng quan hệ xã hội, giao tiếp xã hội, khả năng tưởng tượng và hành vi của trẻ khiến trẻ không thích nghi được với cuộc sống.

Can thiệp 

• Trẻ cần được can thiệp sớm, tác động tổng thể lên mọi kỹ năng, và áp dụng nhiều phương pháp.
• Những điều chỉnh chế độ ăn, dùng thuốc ức chế tâm thần hoặc lọc máu... đều là những phương pháp còn nhiều tranh cãi.
• Trẻ cần được dạy dỗ như một trẻ bình thường: dạy ăn uống, tự vệ sinh, dạy chào hỏi ứng xử, dạy cách chơi với bạn và cách quan tâm, chia sẻ với mọi người.
• Ngoài những điều đó, trẻ cần được can thiệp ngôn ngữ trị liệu.
• Phối hợp những kỹ thuật này, hầu hết trẻ tự kỷ đều tiến bộ rõ rệt. Đa số trẻ vừa và nhẹ đều hòa nhập và sinh sống tương đối bình thường.

Những thách thức 

• Độ nặng của khuyết tật, can thiệp muộn khi có nhiều hành vi định hình, hoặc sự phối hợp tại nhà của cha mẹ kém đều hạn chế kết quả can thiệp.
• Những trường hợp tự kỷ kết hợp khuyết tật khác hoặc mắc bệnh tật thể chất cũng hạn chế sự tiến bộ.
• Cha mẹ cần biết thời gian vàng cho can thiệp tự kỷ là ngay khi phát hiện

Nguồn: Bệnh viện Đại học Y Hà Nội