Sự phát triển ngôn ngữ và nhận thức của trẻ 22 tháng tuổi

1. Các mốc phát triển về thể chất

Cân nặng trung bình của trẻ 22 tháng tuổi là 11,5 kg với trẻ gái và 11,7 kg với trẻ trai. Chiều cao trung bình của trẻ 22 tháng tuổi là 85cm với trẻ gái và 86cm với trẻ trai.

-Ăn uống: trẻ 22 tháng tuổi đã có thể tự xúc ăn bằng thìa,uống nước trực tiếp bằng cốc, đưa đồ ăn chính xác vào miệng mà không bị vương vãi ra ngoài nhiều do đã phối hợp cơ bắp tốt hơn, các vận động thô đã được tinh chỉnh nhiều. Bé cũng sẽ có nhiều sự khéo léo để mở hộp, tủ, mở nắp và xếp chồng các khối lên nhau. Con bạn bây giờ sẽ cầm bút màu tốt hơn và viết nguệch ngoạc và vẽ một số hình dạng cơ bản. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng 22 tháng là thời gian trẻ chuyển từ viết nguệch ngoạc sang vẽ các hình đơn giản nhưng có ý nghĩa

- Răng: đến 22 tháng tuổi, con bạn sẽ có đủ 16 chiếc răng. Điều này sẽ giúp trẻ ăn và nhai tốt, do đó trẻ có thể tiêu hóa tốt hơn. Tuy nhiên một vài trẻ có thể mọc những chiếc răng hàm thứ hai ở hàm trên hoặc hàm dưới gây khó chịu cho trẻ khi ăn nên có thể trẻ sẽ biếng ăn trong một thời gian.

- Kỹ năng vận động: một em bé 22 tháng tuổi có thể đá bóng, đi bộ giật lùi và thậm chí có thể giữ thăng bằng bằng một chân khi bám vào ghế hoặc tường chắc chắn. Trẻ có thể chạy nhanh và luôn muốn chạy bất kỳ khi nào có thể nên hãy chắc rằng bạn luôn để mắt đến chúng. Thời điểm này trẻ có thể uốn cong người một cách dễ dàng thay vì nhoài người về phía trước khi muốn lấy thứ gì đó. Trẻ cũng có thể ngồi xổm khi chơi các trò chơi, và cũng có xu hướng thích kéo theo các món đồ chơi đi theo mình.

Các mốc phát triển về nhận thức đối với trẻ 22 tháng tuổi liên quan đến trí thông minh, tính hợp lý và khả năng ra quyết định.

• Phát triển ngôn ngữ và lời nói: con bạn giờ có thể hiểu những từ và cụm từ đơn giản như “uống sữa”, “cười”, “măm măm”... Trẻ thậm chí có thể hiểu những cụm từ phức tạp hơn như “con hãy cất đồ chơi và đi ngủ”. Bé cũng ít bập bẹ hơn và thay vào đó sẽ nói những từ dứt khoát hơn. Khi chơi một mình trẻ cũng hay nói chuyện một mình, đó là hiện tượng hoàn toàn bình thường, trẻ đang phát triển khả năng tưởng tượng cũng như vốn từ vựng của chúng. Trẻ cũng có thể phân biệt được những từ tiêu cực và tích cực, trẻ sẽ nói “có” với những gì chúng thích và nói “không” nếu chúng không muốn.
• Trí nhớ tốt hơn: Bé sẽ nhận ra khuôn mặt và ghi nhớ địa điểm. Khi nhìn thấy một người quen thuộc, trẻ có thể mỉm cười. Nếu bạn đưa trẻ đến nơi trẻ đã từng vui chơi trước đó, trẻ sẽ rất hào hứng và vỗ tay. Theo Tiến sĩ Robin Fyvush, một nhà nghiên cứu tại Đại học Emory, ở Atlanta, trẻ mới biết đi phát triển trí nhớ tốt vào cuối năm thứ hai của cuộc đời. Trẻ cũng phát triển sự hiểu biết về quá khứ và hiện tại.
• Liên kết đối tượng bằng danh từ: Em bé 22 tháng tuổi của bạn có thể nhận biết được khi bạn chỉ vào một hình ảnh mà trẻ đã nhìn thấy trước đó và gọi tên của chúng. Trẻ cũng có thể gọi tên anh chị em của mình.
• Hiểu hình dạng và định hướng: Khi bạn lật ngược cuốn sách yêu thích của trẻ, trẻ có thể từ từ lật cuốn sách về đúng vị trí của nó. Bé sẽ nhớ những hình dạng đơn giản như hình tròn, hình tam giác và hình vuông, và sẽ nhớ cách phát âm của một số chữ cái trong bảng chữ cái.
• Tìm hiểu mục đích của đồ vật trong nhà: Bé sẽ là người quan sát nhạy bén và chú ý đến cách bạn sử dụng các đồ vật khác nhau trong nhà. Sau đó, trẻ sẽ cố gắng lặp lại hành động. Ví dụ, trẻ có thể nhấc điện thoại và giả vờ đang nói chuyện giống như bạn.
• Tìm đồ vật bị giấu: Nếu bạn giấu thứ gì đó khỏi tầm nhìn của trẻ, trẻ sẽ rất muốn tìm ra nó và tỏ ra vô cùng thích thú với việc đó.
• Kiểm tra kết quả: Khi được 22 tháng tuổi trẻ sẽ hiểu rõ hơn về các mối quan hệ nhân quả, điều này có nghĩa là trẻ sẽ thực hiện một hành động chỉ để kiểm tra hiệu ứng có thể xảy ra của nó. Ví dụ như bật tắt công tắc đèn.
• Thích âm nhạc và các bài đồng dao: Bé sẽ tỏ ra thích thú với các bài đồng dao và sẽ đọc thuộc lòng bất cứ từ nào bé nhớ được. Nếu bạn hát dòng đầu tiên của bài thơ, trẻ sẽ cố gắng hát dòng tiếp theo hoặc ngân nga theo nhạc. Ở độ tuổi này, trẻ sẽ thích nghe nhạc và đừng ngạc nhiên nếu trẻ bắt đầu biết nhún nhảy theo giai điệu.
• Tập trung hơn: Bạn sẽ không còn phải dỗ dành bé ngồi một chỗ và nghịch đồ chơi nữa. Bé sẽ thể hiện sự tập trung tốt hơn trong hoạt động và không dễ bị phân tâm, miễn đó là trò chơi hoặc hoạt động trẻ thích trẻ sẽ cố gắng làm nó đến khi đạt được mục tiêu đề ra.

Phát triển ý thức độc lập: Cho đến khi 22 tháng tuổi trẻ sẽ thể hiện mức độ độc lập khi thực hiện các công việc cơ bản hàng ngày như tự thức dậy, đánh răng và đi vệ sinh. Trẻ có thể hiểu được trình tự những hoạt động diễn ra trong một ngày.

Cải thiện mối quan hệ xã hội và chơi cùng bạn: Trẻ mới biết đi phát triển các mối quan hệ tốt hơn với những đứa trẻ khác, đặc biệt là với những người trẻ thường xuyên gặp, chẳng hạn như anh chị em và anh chị em họ. Trẻ cũng có thể nhận ra những gương mặt quen thuộc trong đám đông, và sẽ có biểu cảm ngại ngùng khi được giới thiệu với người lạ.

Bắt chước người lớn, hiểu giao tiếp không lời: Trẻ 22 tháng tuổi sẽ bắt chước người lớn, chủ yếu là cha mẹ, bằng cách nói các cụm từ và từ mà trẻ đã nghe từ mẹ hoặc bố. Rất có thể trẻ sẽ bắt chước đúng theo giọng điệu của cha mẹ mình. Chúng phản ứng với các tình huống theo cách tương tự như những gì cha mẹ đã từng làm. Con bạn sẽ phát triển sự hiểu biết rõ ràng hơn về giao tiếp không lời. Ví dụ như khi bạn đặt ngón tay lên môi, trẻ sẽ hiểu ngay rằng bạn đang yêu cầu chúng im lặng.

Hiểu về hạn chế: trẻ sẽ bắt đầu phân biệt giữa hành vi hợp lý và không hợp lý. Trẻ hiểu và ghi nhớ chúng. Ví dụ, trẻ sẽ nhớ rằng chúng không được phép bước ra khỏi nhà một mình hoặc cầm đồ của bạn mà không có sự cho phép của bạn. Vì kỹ năng ngôn ngữ của trẻ tốt hơn, nên bây giờ sẽ là thời điểm tốt để đưa ra các quy tắc mới.

Những cơn giận dỗi: Đây là độ tuổi mà bé hay nổi cơn tam bành vì những lý do ngớ ngẩn nhất. Nó thường xảy ra khi trẻ không nhận được những thứ trẻ muốn theo ý thích. Ví dụ như khi bạn đưa trẻ đi siêu thị và tới khu đồ chơi mà trẻ thích, trẻ muốn được mua một món đồ chơi mà bạn không bằng lòng trẻ sẽ tỏ thái độ bằng cách “ăn vạ”. Trẻ sẽ tiếp tục làm như vậy cho đến khi trẻ đạt được mục đích, nhưng hãy nhớ bạn không cứng rắn để uốn nắn trẻ ngay từ đầu thì sau này bạn sẽ luôn phải chiều theo ý muốn vô lý của trẻ.

Phát triển tính cách: Con bạn bây giờ sẽ biết tên của mình và có thể biết khi ai đó đang nói chuyện với mình hoặc về mình. Ngoài ra, trẻ sẽ phát triển những đặc điểm cụ thể và sẽ thể hiện hạnh phúc, tức giận và buồn bã theo cách riêng của mình. Trẻ cũng có thể bắt đầu làm mọi thứ theo cách riêng của mình.

Hầu hết trẻ 22 tháng tuổi cần ngủ khoảng 11 đến 12 giờ vào ban đêm, cộng với một giấc ngủ ngắn khoảng 1,5 đến 3 giờ, tổng cộng khoảng 13 đến 14 giờ ngủ mỗi ngày.

Một đứa trẻ 22 tháng tuổi thức dậy la hét vào ban đêm có thể đang gặp phải nỗi kinh hoàng về đêm. Khủng hoảng ngủ ban đêm được định nghĩa là một giai đoạn khóc hoặc la hét nhưng trẻ không thực sự thức dậy. Đừng cố đánh thức con bạn trong cơn kinh hoàng ban đêm; chỉ cần cố gắng hết sức để đưa trẻ trở lại giấc ngủ ngon bằng cách vỗ về trẻ. Và hãy chắc chắn rằng chỗ ngủ của trẻ an toàn để tránh bị thương nếu trẻ vùng vẫy.

Hiện chưa rõ nguyên nhân gây ra chứng kinh hoàng về đêm, những căng thẳng, thay đổi thói quen và tình trạng mệt mỏi đều có thể đóng một vai trò quan trọng trong hiện tượng này. Vì vậy, hãy cố gắng duy trì một thói quen đi ngủ điều độ và cho con bạn đi ngủ đủ sớm để con có thể được nghỉ ngơi cả đêm.

Trẻ từ một đến 2 tuổi nên ăn nhiều như bạn: ba bữa mỗi ngày, cộng với hai bữa phụ. Đừng quên đa dạng các món ăn thực phẩm khác nhau cho trẻ, hầu hết trẻ mới biết đi nên ăn khoảng 3⁄4 đến 1 chén trái cây và rau, 1⁄4 chén ngũ cốc và ba muỗng canh protein mỗi ngày.

Nếu bạn muốn cai sữa cho trẻ trong thời điểm này hãy thực hiện nó từ từ, thay vì sáu bữa sữa hàng ngày giờ hãy giảm xuống 5 bữa và để trẻ dần quen với việc đó. Đừng thực hiện nó qua đột ngột sẽ ảnh hưởng đến cảm xúc của trẻ.

Các hoạt động của bé 22 tháng tuổi nên bao gồm cả vui chơi trong nhà và ngoài trời. Đưa cho trẻ các câu đố để giải, vì nó sẽ giúp phát triển các kỹ năng trí tuệ của trẻ. Hơn nữa, hãy cho trẻ tham gia các hoạt động thể chất để trẻ có thể lực tốt và tinh thần sảng khoái.

Ngoài ra, hãy đưa con bạn đến một khu bảo tồn động vật hoang dã. Điều này sẽ không chỉ giải trí cho con bạn mà còn giúp bé tận hưởng thiên nhiên và tìm hiểu các sự kiện liên quan đến trái đất và cuộc sống.

Các hoạt động vui chơi, trò chơi và đồ chơi cho trẻ 22 tháng tuổi bao gồm:

• Đóng giả. Quần áo thay đồ, xe cộ, máy tính tiền đồ chơi và đồ ăn chơi đều là những đồ chơi phổ biến ở lứa tuổi này.
• Đồ chơi cưỡi ngựa. Ô tô, xe ngựa và xe đẩy sẽ khiến trẻ bận rộn.
• Nhạc cụ. lựa chọn những loại nhạc cụ tạo tiếng ồn với xylophone, piano và trống thân thiện với trẻ em.
• Sách: đọc cho trẻ nghe một vài cuốn sách bất cứ khi nào bạn có thể.

Sự chú ý của con bạn đã được cải thiện nhưng chưa phát triển đầy đủ. Do đó, đừng đẩy mọi chuyện đi quá xa đến mức khiến trẻ cảm thấy quá tải và kiệt sức. Ví dụ, trẻ có thể thích học thuộc các bài đồng dao mẫu giáo, nhưng nếu bạn đọc một bài đồng dao quá nhanh, trẻ sẽ mất hứng thú và không bao giờ cố gắng học được.

Bất cứ khi nào bạn đưa cho trẻ một món đồ vật, hãy gọi tên đồ vật đó. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc định danh các đồ vật giúp kích thích khả năng ngôn ngữ của trẻ

Trò chuyện với trẻ ngay cả khi chúng đang chơi, điều này sẽ giúp trẻ biết rằng bạn quan tâm đến trẻ và hơn nữa, trẻ cũng sẽ nắm bắt kỹ năng nói một cách nhanh chóng và thậm chí có thể vượt qua vấn đề tập nói của trẻ 22 tháng tuổi nếu có.

Trẻ thích dạy bằng hình ảnh hơn dạy bằng lời nói. Điều đó có nghĩa là khi bạn dạy vần hoặc bảng chữ cái cho con mình, hãy cho con xem những hình ảnh tượng trưng hơn là dạy bằng lời nói. Bằng cách này, trẻ sẽ lưu giữ thông tin trong thời gian dài hơn.

Đưa trẻ ra ngoài chơi càng thường xuyên càng tốt, để trẻ có thể thả lỏng, thực hiện ham muốn chạy nhảy và thử nghiệm khả năng phối hợp cơ-não của mình.

Yêu cầu con bạn nói rõ yêu cầu của mình bằng lời. Ngay cả khi bạn hiểu những gì trẻ đang cố gắng truyền đạt, hãy hành động như thể bạn không hiểu. Bằng cách này trẻ sẽ nói chuyện và diễn đạt rõ ràng hơn.

Khuyến khích trẻ 22 tháng vượt ra khỏi vùng an toàn và tương tác với những trẻ mới biết đi khác trong thời gian chơi. Điều này sẽ giúp trẻ hiểu tầm quan trọng của việc có mối quan hệ xã hội phong phú.

Trẻ sơ sinh học hỏi từ cha mẹ và do đó điều quan trọng là phải dạy chúng cách chính xác để thực hiện một hoạt động. Ví dụ, nếu trẻ gặp khó khăn trong việc ném bóng, hãy chỉ cho trẻ cách thực hiện. Một khi trẻ làm đúng, hãy khuyến khích trẻ.

Hãy nhớ bảo vệ em bé trong nhà của bạn. Trẻ đang ở độ tuổi ham học hỏi và sẽ nghịch ngợm các đồ vật trong nhà để hiểu mục đích sử dụng của chúng. Ghi nhớ để các vật dụng nguy hiểm ngoài tầm với của trẻ.

Mỗi trẻ đều có một mốc phát triển khác nhau. Con bạn có thể không có được tất cả những mốc phát triển trên trong độ tuổi cũng đừng quá lo lắng trẻ sẽ nhanh chóng bắt kịp đà tăng trưởng thôi. Tuy nhiên hãy đưa trẻ đi khám bác sĩ nếu chúng không có được đa số những mốc phát triển nêu trên hoặc bạn phải chờ đợi quá lâu mà con bạn vẫn không có nhiều tiến bộ.