Gia tăng bệnh nhân phình động mạch chủ nhập viện - Bệnh viện Việt Đức
Từ đầu tháng 11 cho tới nay, mỗi ngày Trung tâm Tim mạch và Lồng ngực, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức thực hiện ba ca đại phẫu do phình động mạch chủ.
Thời tiết lạnh là yếu tố làm tăng nặng thêm nhiều bệnh lý ở những người có bệnh lý nền. Các bệnh liên quan huyết áp cao, mỡ máu dẫn tới đột quỵ, phình động mạch chủ được ghi nhận gia tăng trong những ngày lạnh vừa qua.
Các ca bệnh phình động mạch não:
Bệnh nhân N. (40 tuổi, Nghệ An) bị mỡ máu cao đã vài năm nay nhưng anh không nghĩ có thể dẫn tới xơ vữa động mạch chủ, nặng có thể vỡ động mạch chủ và tử vong. Anh N. không uống thuốc hay có chế độ ăn uống phù hợp. Đầu tháng 1, anh thấy có cơn đau nhói từ sau lưng tới vùng bụng, nôn mửa thì gia đình đưa anh vào Bệnh viện đa khoa tỉnh Nghệ An. Anh được chẩn đoán bị phình động mạch chủ tuýp A và được chuyển cấp cứu tại Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức kịp thời.
Nằm cùng phòng với anh N là bệnh nhân C. (70 tuổi). Ông có tiền sử mắc bệnh cao huyết áp từ lâu. Tuần trước, khi đang lưu thông trên đường, ông C. thấy cơ thể bị nhiễm lạnh. Tới nhà, ông bị đau quặn bụng, từ lưng xuyên sang ngực. Ông được nhập viện trong tình trạng cấp cứu là vì do bệnh cao huyết áp dẫn tới phình động mạch chủ. Ông cũng may mắn được cứu chữa kịp thời.
Triệu chứng và diễn biến:
Bệnh phình động mạch chủ đa phần diễn biến thầm lặng, không có triệu chứng, thường được phát hiện tình cờ qua khám sức khỏe hoặc nhiều khi bệnh nhân tự sờ thấy khối ở bụng rồi đi khám. Phình động mạch chủ khi có triệu chứng thường là đã có biến chứng hoặc nguy cơ xảy ra biến cố cao.
Diễn biến của bệnh phình động mạch chủ nhanh và khó lường so với các bệnh về tim mạch. Thực tế, có không ít bệnh nhân đến được bệnh viện nhưng không kịp phẫu thuật đã vỡ động mạch và tử vong.
Với những trường hợp cứu được thì họ sẽ phải trải qua cuộc phẫu thuật tốn nhiều công sức, trí tuệ, thời gian với tỷ lệ tử vong là 15-20% khi thực hiện phẫu thuật. Chi phí cho cuộc đại phẫu thuật này từ 150 triệu đến 400 triệu/một ca.
BS Nguyễn Tùng Sơn, Trung tâm Tim mạch và lồng ngực cho biết, với những trường hợp lóc động mạch chủ tuýp A, tỷ lệ tử vong trong vòng 24 giờ đầu tới 50%. Vì thế, việc chẩn đoán xác định ban đầu rất quan trọng và nhanh chóng gửi bệnh nhân tới cơ sở có khả năng phẫu thuật, can thiệp để có hướng xử lý kịp thời.
Dự phòng:
- Dự phòng sức khỏe ban đầu
- Kiểm soát huyết áp, cân nặng, mỡ máu.
- Đi khám sức khỏe định kỳ.
“Bệnh phình động mạch chủ rất nguy hiểm, vì vậy có dấu hiệu đau bụng, tức ngực, người bệnh cần đến các cơ sở y tế khám càng sớm càng tốt”, BS Tùng Sơn nói.
Nguồn: Bệnh viện Việt Đức.
Phình động mạch chủ (aortic aneurysm) là khi thành động mạch chủ bị yếu, giãn ra và phình lên. Lóc tách động mạch chủ (aortic dissection) là khi lớp bên trong của thành động mạch chủ bị rách. Tình trạng này có thể dẫn đến tử vong nếu không được điều trị kịp thời.
Động mạch chủ là mạch máu lớn nhất trong cơ thể con người. Động mạch này mang máu từ tim lên đầu, sau đó đến cánh tay và xuống bụng, chân và vùng chậu. Thành động mạch chủ có thể trở nên suy yếu và phình lên giống như quả bóng. Tình trạng này được gọi là phình động mạch chủ và nếu xảy ra ở phần động mạch chủ vùng bụng thì được gọi là phình động mạch chủ bụng (abdominal aortic aneurysm).
Phình động mạch chủ bụng có thể xảy ra ở bất kỳ vị trí nào bên dưới cơ hoành nhưng vùng bên dưới thận là khu vực có nguy cơ cao nhất. Tình trạng phình động mạch chủ ở khu vực này được gọi là phình động mạch chủ bụng dưới thận.
Động mạch chủ là mạch máu lớn nhất trong cơ thể. Động mạch này đi ra từ tim, đi lên một đoạn ngắn rối uốn cong và đi xuống dưới. Phần bên dưới đoạn uốn cong được gọi là động mạch chủ xuống (descending aorta), nối với một mạng lưới các động mạch vận chuyển máu giàu oxy phần lớn cơ thể. Phần động mạch chủ đi ra từ tim đến đoạn uốn cong được gọi là động mạch chủ lên (ascending aorta).
Phẫu thuật điều trị phình động mạch chủ nói chung là an toàn nhưng đôi khi có thể xảy ra các biến chứng như cục máu đông, thiếu máu cục bộ và chảy máu. Bác sĩ sẽ trao đổi cụ thể về nguy cơ biến chứng trước khi phẫu thuật.





