Dinh dưỡng hỗ trợ bệnh nhân COVID-19 nặng điều trị tại ICU - Bệnh viện Đại học Y Hà Nội

Trước khi đặt nội khí quản

• Dinh dưỡng qua đường tiêu hóa nên được thực hiện sớm trong 24 36h sau khi nhập ICU.
• Nếu bệnh nhân không đạt được mục tiêu năng lượng bằng chế độ ăn uống, nên bổ sung dinh dưỡng bằng miệng (ONS) trước và sau đó điều trị dinh dưỡng qua đường ruột.
• Nếu có những hạn chế đối với đường ruột, có thể dinh dưỡng qua đường tĩnh mạch ngoại vi.

Thở máy

Xác định nhu cầu năng lượng:

• Đo gián tiếp bằng máy đo IC (Indirect Calometry).
• Nếu không có IC, dùng VO2 (tiêu thụ oxy) từ ống thông động mạch phổi hoặc VCO2 từ máy thở hoặc 15 20 Kcal/kg cân nặng trong giai đoạn cấp và tăng dần lên 30 Kcal/kg cân nặng sau 4 7 ngày.
• Dinh dưỡng thiếu năng lượng (không vượt quá 70%) nên được sử dụng trong giai đoạn cấp tính và tăng lên 80 100% sau 3 ngày.

Nhu cầu protein:

• Khuyến cáo của ESPEN: 1,3g/kg/ngày;
• Khuyến cáo của ASPEN: 1,2 2g/kg/ngày. Mức protein nên được điều chỉnh theo tình trạng bệnh.
• Đối với những người béo phì, theo ESPEN, sử dụng 1,3g protein/kg cân nặng hiệu chỉnh/ngày. Cân nặng hiệu chỉnh = cân nặng lý tưởng (cân nặng thực tế cân nặng lý tưởng) × 0,33.

Đường nuôi dưỡng:

• Nuôi ăn đường ruột (EN) luôn được ưu tiên. Nếu không dung nạp, cho thuốc prokinetic làm tăng nhu động ruột hoặc đặt sonde sau môn vị.
• Ưu tiên sử dụng phương pháp cho ăn nhỏ giọt hoặc bơm ăn liên tục, không cho ăn kiểu bolus ngắt quãng.
• Cho ăn liên tục còn giúp giảm nguy cơ phơi nhiễm với người bệnh.
• Có thể kéo dài dây nuôi dưỡng ra ngoài phòng để chỉnh tốc độ.
• Nuôi dưỡng đường tĩnh mạch được xem xét khi bệnh nhân không dung nạp đường ruột trong 7 ngày đầu nằm ICU và đã sử dụng các biện pháp tối ưu hóa đường ruột.

Công thức nuôi dưỡng:

• Nên sử dụng công thức chuẩn với nồng độ protein cao (>20%).
• Nếu tình trạng dung nạp kém, sử dụng công thức đạm thủy phân thành các peptid và tỷ lệ MCT/LCT cao.
• Chất xơ không nên được thêm vào cho đến khi tình trạng tiêu hóa được cải thiện.
• Khi sử dụng lipid truyền tĩnh mạch nên hạn chế các lipid có nguồn gốc dầu đậu nành vì làm tăng nguy cơ tạo ra các chất gây viêm.
• Nên sử dụng các dung dịch lipid có nguồn gốc từ dầu cá hoặc dầu olive như Smoflipid 20% hoặc Clinoleic 20%.

Sau thở máy và chứng khó nuốt

• Bệnh nhân sau khi rút ống có tỷ lệ cao mắc rối loạn nuốt và các vấn đề về nuốt, thực phẩm dạng mềm “thay đổi cấu trúc” (texture) có độ gắn kết cao, độ bám dính thấp, tính biến dạng cao, nên được xem xét sử dụng sau khi rút ống.
• Nếu việc nuốt là không an toàn, nên dinh dưỡng qua đường ruột.
• Trong trường hợp có nguy cơ hít sặc cao, xem xét đặt ống thông sau môn vị (postpyloric), hoặc dinh dưỡng tĩnh mạch trong quá trình tập phục hồi chức năng nuốt.

Nguồn: Bệnh viện Đại học Y Hà Nội