Cấp cứu thành công bệnh nhân nhồi máu não diện rộng có phù não ác tính - Bệnh viện 108

Ca bệnh:

Bệnh nhân (BN) Tống Thị H, nữ, 34 tuổi, vào viện ngày 01/5/2015. Có tiền sử khỏe mạnh, không phát hiện bệnh lý tim mạch trước đây

Bệnh khởi phát đột ngột lúc 4 giờ 30 phút ngày 01/5/2015. Biểu hiện không nói được, ý thức chậm chạp, buồn nôn và nôn, liệt nửa người phải. Bệnh nhân được cấp cứu tại Bệnh viện tỉnh Ninh Bình sau đó chuyển đến Bệnh viện TƯQĐ 108 điều trị lúc 10 giờ ngày 01/5/2015 (5 giờ 30 phút sau khởi phát).

Tình trạng bệnh nhân khi vào viện:

Rối loạn ý thức Glasgow 11-12 điểm, liệt hoàn toàn nửa người phải, liệt dây VII trung ương phải, rối loạn ngôn ngữ Broca, rối loạn cơ vòng; điểm NIHSS 24 điểm. Chụp CT scan sọ não và CT mạch máu não: Dấu hiệu nhồi máu não sớm vùng trán-thái dương-đỉnh trái; tắc hoàn toàn cuối động mạch cảnh trong trái.

Siêu âm tim: giãn nhĩ trái; hẹp vừa, hở nhẹ van hai lá, EF 70%.

Điện tim: nhịp xoang tần số 75 chu kỳ/phút.

Xét nghiệm công thức máu, sinh hóa máu trong giới hạn bình thường.

Bệnh nhân được can thiệp lấy huyết khối bằng dụng cụ cơ học Penumbra tái thông động mạch cảnh trong trái giờ thứ 7. Ngày 03/5/2015 ý thức bệnh nhân diễn biến xấu hơn, chụp lại CT scan sọ não có hình ảnh nhồi máu não diện rộng trán-thái dương-đỉnh trái, phù não ác tính đè đẩy đường giữa bậc III.

Bệnh nhân đã được mở sọ vùng trán-thái dương-đỉnh trái, giải chèn ép. Sau mổ bệnh nhân tiếp tục được thở máy, chống phù não, điều trị tích cực theo phác đồ nhồi máu não cấp.

Sau 20 ngày điều trị, bệnh nhân ra viện trong tình trạng: ý thức tỉnh táo, tiếp xúc tốt, tự thở, huyết động ổn định, nói được vài từ, ngồi vững trên giường, liệt nửa người phải sức cơ 1/5, điểm NIHSS 14 điểm.

Đột quỵ:

• Đột quỵ thiếu máu hay nhồi máu não não chiếm tỷ lệ chủ yếu khoảng 80 - 85% các bệnh nhân đột quỵ não.
• Thiếu máu não kéo dài sẽ dẫn đến nhồi máu não thực sự nếu không được tái thông kịp thời và sẽ để lại các di chứng do tổn thương thần kinh khu trú.
• Mục tiêu điều trị trong đột quỵ thiếu máu não cục bộ cấp là phải khôi phục dòng máu đến vùng đang thiếu máu càng sớm càng tốt.
• Tiêu sợi huyết đường tĩnh mạch dùng chất hoạt hóa plasminogen mô tái tổ hợp (rtPA) được xem là điều trị chuẩn mực đối với bệnh nhân đột quỵ thiếu máu não nhập viện sớm trong 4,5 giờ đầu tính từ lúc khởi phát.
• Chỉ có khoảng 3-10% bệnh nhân đột quỵ thiếu máu não giai đoạn cấp được điều trị bằng thuốc tiêu sợi huyết tĩnh mạch do nằm ngoài cửa sổ điều trị hoặc do rất nhiều các chống chỉ định

Phẫu thuật mở sọ giải chèn ép (decompressive craniectomy - DC):

• Đươc xem là cứu cánh cuối cùng với bệnh.
• Các thử nghiệm DECIMAL, DESTINY, và HAMLET chỉ ra rằng: mở sọ giải chèn ép làm giảm hiệu ứng khối, giảm áp lực nội sọ và cải thiện tưới máu não, làm tăng tỉ lệ sống sót, giảm thiểu di chứng

Nguồn: Bệnh viện 108