Lưu ý khi niềng răng, chỉnh nha

Niềng răng, chỉnh nha ngày càng phổ biến nhằm định hình hàm răng đều, đẹp, đưa răng khấp khiểng về đúng chỗ. Phương pháp này còn có thể di chuyển cả phức hợp chân răng, xương ổ răng về vị trí mong muốn, tạo cho gương mặt góc nhìn nghiêng và chính diện hài hòa.

Giống như mọi phương pháp thẩm mỹ y khoa, khi có ý định chỉnh nha, trước hết, người dùng cần tìm hiểu những lưu ý trước trong và cả sau khi thực hiện để đảm bảo ca niềng đạt kết quả như ý.

Chỉnh nha, niềng răng không chỉ vì ngoại hình

Niềng để răng đều đẹp và cải thiện ngoại hình là suy nghĩ của hầu hết mọi người khi tìm đến phương pháp này. Nhưng thực tế, chỉnh nha còn có mục tiêu điều chỉnh các răng về lại đúng hướng và vị trí, giúp cải thiện khả năng ăn nhai và mang lại nụ cười đẹp cho những người có răng mọc lệch, xô đẩy, chen chúc hay sai khớp cắn.

Do đó, trước khi tiến hành, nha sĩ phải thực hiện kỹ các bước thăm khám, kiểm tra số lượng răng và phân bổ, tình hình răng đã mọc, chưa mọc (răng khôn).. để đưa ra kế hoạch, lộ trình riêng cho từng người.

Tìm hiểu và tư vấn kỹ với nha sĩ để chọn phương pháp phù hợp

Hiện nay có nhiều loại niềng răng như niềng mắc cài kim loại, mắc cài tự động, mắc cài sứ, niềng răng trong suốt Invisalign… tuy nhiên mỗi trường hợp sẽ phù hợp với cấu hình răng và nhu cầu của mỗi người.

Tuân thủ lộ trình chỉnh nha và lắng nghe lời khuyên của nha sĩ

có nhiều trường hợp khách hàng đang trong quá trình chỉnh răng nhưng không tái khám và thực hiện theo lời dặn của bác sĩ, dẫn đến răng “chạy” lung tung, không ổn định. Đây là sai lầm vì điều này không chỉ hoang phí tiền của, sức lực mà còn để lại hậu quả như hàm biến dạng, răng hô móm, lệch vẹo…

Việc thực hiện đúng lộ trình chỉnh nha và làm theo chỉ định của bác sĩ sẽ hạn chế các rủi ro biến chứng kể trên. Với phương pháp niềng răng Invisalign, người dùng cần chú ý mang máng niềng ít nhất 20 – 22 tiếng một ngày. Vì loại máng niềng này dễ dàng tháo lắp nên có người chủ quan không mang đủ giờ hoặc quên mất khiến kết quả giảm đi nhiều.

Có trường hợp cần nhổ bớt răng

Thông thường, bác sĩ nha khoa sẽ chỉ định phải nhổ răng khi niềng răng trong những trường hợp sau.

Răng hô hoặc móm nặng: phần răng chìa ra ngoài hoặc thụt vào trong quá nhiều sẽ cần phải nhổ bớt răng để tạo khoảng trống cho răng di chuyển về lại vị trí phù hợp với khớp cắn và thẩm mỹ hơn. 

Răng mọc lộn xộn, chen chúc do khung hàm quá nhỏ không đủ chỗ cho các răng. 

Niềng răng trong suốt Invisalign chỉ phù hợp với những người có hàm răng khấp khểnh nhẹ và không quá lệch khỏi khớp cắn. Trường hợp răng bị hô vẩu nặng hoặc mọc lệch nhiều nên chọn niềng mắc cài thông thường vì chúng có lực kéo lớn giúp răng đưa răng về vị trí mong muốn dễ dàng hơn. Đồng thời, tùy thuộc vào khả năng tài chính hoặc thời gian hoàn thiện liệu trình mà người dùng lựa chọn phương án phù hợp.

Nhổ răng khôn: Thông thường răng khôn (răng số 8) thường gây nhiều trở ngại khi niềng răng, đặc biệt là trường hợp răng khôn mọc lệch thì lại càng nguy hiểm hơn. Trong quá trình chẩn đoán, nếu nhận thấy răng khôn ẩn chứa nhiều nguy hiểm, bác sĩ sẽ chỉ định nhổ bỏ để quá trình niềng răng đạt kết quả tốt.

Chăm sóc răng miệng đúng cách khi niềng răng, chỉnh nha

Mỗi loại niềng răng sẽ có cách chăm sóc khác nhau nhưng quy tắc chung là phải vệ sinh răng miệng sạch sẽ trước và sau ăn để tránh thức ăn mắc vào kẽ răng hay dụng cụ niềng nếu không sẽ dễ hình thành mảng bám. Vi khuẩn trong mảng bám hấp thu đường và chuyển hóa thành axít kích thích nướu, gây sâu răng và hôi miệng.

Do đó, khi niềng răng, bạn cần vệ sinh đúng cách với các sản phẩm như bàn chải răng chuyên biệt, bàn chải kẽ, chỉ nha khoa… Ngoài ra, nha sĩ có thể yêu cầu bổ sung fluoride, đến phòng khám làm sạch răng hàng tháng và hướng dẫn các thao tác vệ sinh răng miệng chi tiết để hình thành thói quen chăm sóc răng miệng đúng.

Cách ăn uống trong quá trình niềng răng – chỉnh nha

Người niềng răng được khuyên tránh ăn các loại thực phẩm cứng, quá dai, các loại kẹo cao su, chocolate… vì có thể dính vào mắc cài, khó làm sạch. Đồng thời, các răng đang dịch chuyển thường yếu và không chịu được kích thích nên các loại thực phẩm nóng lạnh cũng hạn chế vì dễ gây ra ê buốt và đau nhức.

Ngoài ra, thức ăn có nhiều đường hoặc có màu cũng không được khuyến khích sử dụng vì có thể gây sâu răng hoặc biến đổi màu răng ở vùng răng không tiếp xúc với dụng cụ niềng do mất canxi.

Xử lý một số vấn đề thường gặp khi lắp mắc cài hay máng niềng vô hình

Đối với mắc cài sứ hoặc kim loại, sau khi lắp mắc cài, người thực hiện có thể bị nhạy cảm trong vòng 24 – 48 tiếng. Nếu sự nhạy cảm kéo dài hơn 3 ngày mà không thuyên giảm, bạn nên thông báo cho nha sĩ càng sớm càng tốt.

Má và môi cũng có thể bị rách hoặc dị ứng nếu mắc cài lỏng hoặc vỡ. Nếu cẩn thận và làm đúng theo chỉ dẫn của bác sĩ việc này rất hiếm gặp. Tuy nhiên các trường hợp lỏng hoặc vỡ mắc cài vẫn có thể xảy ra do chải răng quá mạnh hay nhai, cắn thức ăn cứng. Thông thường mắc cài sứ dễ vỡ hơn mắc cài kim loại. Trong trường hợp khẩn cấp, nha sĩ sẽ cắt bỏ mắc cài và thay thế sau đó.

Đối với máng niềng vô hình, nướu và môi có thể bị trầy xước hoặc kích thích khi mới lắp máng niềng. Tương tự như đối với mắc cài thông thường, bạn cần báo ngay cho nha sĩ nếu triệu chứng không giảm sau 3 ngày. Khi đổi từ máng niềng cũ sang máng niềng mới, bạn cũng có thể thấy khó chịu nhưng cảm giác này sẽ nhanh biến mất. Ngoài ra, máng niềng vô hình có thể làm tăng tiết nước bọt hoặc khô miệng và một số loại thuốc có thể làm tăng tình trạng này nên cần kiểm tra trước với nha sĩ.

Đeo hàm duy trì sau khi niềng răng, chỉnh nha

Nhiều người lầm tưởng sau khi quá trình niềng răng kết thúc, kết quả sẽ duy trì vĩnh viễn. Thực tế, nếu không có bất kỳ sự can thiệp nào sau đó, răng vẫn có thể chạy về vị trí cũ, đặc biệt với người cần chỉnh nha do cấu trúc xương hàm, xương chân răng. Người có khung miệng hô vẫn sẽ có nguy cơ tiếp tục hô và tương tự với các trường hợp khác.

Để khắc phục điều này, bạn cần nghe theo lời bác sĩ và đeo hàm duy trì, không chủ quan để tránh tiền mất, tật mang. Dù bận rộn, bạn cũng không được bỏ các buổi tái khám định kỳ vì nếu có bất cứ vấn đề bất ổn nào với răng, nha sĩ có thể tư vấn và can thiệp kịp thời. Bạn cũng có thể kết hợp tái khám và lấy cao răng để tiết kiệm thời gian.

Những lưu ý về thói quen cá nhân trong quá trình niềng răng

Cắn bút và hút thuốc lá là những thói quen thường gặp ở cả người lớn và trẻ em, khi hút thuốc, nướu và răng trở nên nhạy cảm và đổi màu men răng do đó có thể tạo sự khác biệt về màu sắc trên răng sau khi chỉnh nha. Khi cắn bút và ngón tay, có thể làm rơi mắc cài thậm chí dễ lệch khỏi vị trí cần điều chỉnh.