Tại sao nước tiểu của bạn màu nâu?

Khi phát hiện nước tiểu có màu nâu, suy nghĩ đầu tiên của nhiều người thường là "Tôi cần uống nhiều nước hơn". Thực tế mất nước chính là một trong những nguyên nhân làm đổi màu nước tiểu. Nhưng nếu bạn đã uống thêm nước mà nước tiểu vẫn có màu nâu thì có thể là do các nguyên nhân khác đáng lo ngại hơn.

Trong một số trường hợp, máu lẫn trong nước tiểu có thể khiến nước tiểu có màu nâu đỏ.

Các bác sĩ gọi hiện tượng này là tiểu máu, và do nhiều nguyên nhân khác nhau gây ra. Chẳng hạn như:

• Nhiễm trùng thận hoặc bàng quang;
• Ung thư hệ tiết niệu;
• Chấn thương bên trong;
• Một số bệnh lây truyền qua đường tình dục;
• Virus;
• Hành kinh;
• Viêm tuyến tiền liệt, bàng quang hoặc thận.

Nếu bạn cho rằng màu nước tiểu của mình chuyển sang nâu đỏ là do máu (với điều kiện bạn không có kinh nguyệt), nên đến gặp bác sĩ để được kiểm tra.

Nước tiểu có màu nâu là một trong những dấu hiệu đầu tiên và phổ biến nhất của viêm gan. Có nhiều loại viêm gan khác nhau biểu hiện bằng triệu chứng này, như viêm gan A, B và C.

Khi bị viêm, gan sẽ không thể lọc máu theo đúng chức năng. Điều này dẫn đến sự tích tụ bilirubin - một chất màu vàng cam, trong máu và nước tiểu của bạn. Đây có thể là lý do khiến màu nước tiểu chuyển sang nâu đỏ.

Nếu viêm gan chính là nguyên nhân khiến nước tiểu của bạn có màu nâu, nhiều khả năng bạn cũng sẽ gặp các triệu chứng như:

• Sốt;
• Mệt mỏi;
• Ăn mất ngon;
• Buồn nôn, ói mửa;
• Đau bụng;
• Phân màu đất sét;
• Đau khớp;
• Vàng da hoặc mắt.

Nếu nghi ngờ mình đã bị viêm gan, hãy đến khám bác sĩ. Phương pháp điều trị viêm gan sẽ phụ thuộc vào loại bệnh mà bạn mắc phải.

Những vết sẹo sẽ hình thành trên gan của người bệnh mắc viêm gan hoặc các vấn đề về gan khác, sau nhiều năm sẽ dẫn đến xơ gan.

Xơ gan giai đoạn sớm có thể không biểu hiện triệu chứng. Nhưng trong giai đoạn bệnh tiến triển nặng, xơ gan có thể khiến nước tiểu màu nâu cũng như:

• Khó tập trung;
• Khó ngủ;
• Trí nhớ kém;
• Tích tụ dịch trong bụng hoặc chân;
• Vàng da hoặc mắt;
• Yếu cơ.

Nước tiểu có màu nâu, đặc biệt là đi kèm với vàng da hoặc mắt, thường là dấu hiệu của nhiều vấn đề về gan khác. Nếu bạn gặp phải những triệu chứng này, hãy đi khám bác sĩ càng sớm càng tốt.

Một số vấn đề ở thận có thể được biết thông qua quan sát nước tiểu màu gì. Ví dụ, nhiễm trùng thận, hay còn gọi là viêm thận sau liên cầu khuẩn (PSGN), có thể khiến cho nước tiểu có màu nâu đỏ. Tình trạng này xảy ra sau khi một người bị viêm họng do liên cầu khuẩn và thường gặp nhất ở trẻ em.

Nếu bệnh thận là nguyên nhân khiến nước tiểu sẫm màu nâu, bạn cũng có thể gặp các triệu chứng khác như:

• Sưng ở mặt, quanh mắt, tay và chân;
• Tần suất đi tiểu ít, hoặc ít nước tiểu mỗi lần đi;
• Cảm thấy mệt mỏi.

Nên đến bệnh viện thăm khám nếu phát hiện những triệu chứng bất thường trên. Các bác sĩ sẽ chẩn đoán nguyên nhân và đề nghị phương pháp điều trị thích hợp.

Trong một số trường hợp hiếm gặp, tập thể dục thể thao với cường độ cao có thể khiến các tế bào cơ bị vỡ và rò rỉ vào máu. Tình trạng này được gọi là tiêu cơ vân, hay còn gọi là ly giải cơ vân, và có thể đổi màu nước tiểu của bạn thành nâu.

Nếu nước tiểu có màu nâu vì tiêu cơ vân, bạn cũng có thể cảm thấy đau cơ hoặc yếu cơ kèm theo.

Ly giải cơ vân có nguy cơ gây tổn thương thận nghiêm trọng, thậm chí là đe dọa tính mạng. Nếu nghi ngờ mình đã rơi vào trường hợp này, hãy đến bệnh viện để được chăm sóc y tế.

Một dạng thiếu máu có tên là "thiếu máu tán huyết" sẽ phá hủy các tế bào hồng cầu và biến nước tiểu của bạn thành màu nâu.

Một số bệnh nhân mắc phải tình trạng thiếu máu này do di truyền từ cha mẹ. Cũng có người bị thiếu máu tán huyết do biến chứng của một bệnh lý khác, chẳng hạn như rối loạn tự miễn lupus, viêm khớp dạng thấp hoặc viêm loét đại tràng.

Bên cạnh nước tiểu màu nâu, thiếu máu tán huyết còn có thể gây ra các triệu chứng như:

• Da tái, nhợt nhạt;
• Vàng da hoặc mắt;
• Sốt;
• Yếu ớt;
• Chóng mặt;
• Rối loạn ý thức;
• Khó khăn khi hoạt động thể chất;
• Nhịp tim nhanh hơn.

Nếu bạn gặp những triệu chứng này, hãy đi khám bác sĩ. Việc điều trị phụ thuộc vào sức khỏe của bạn và nguyên nhân gây thiếu máu.

Mặc dù rất hiếm gặp nhưng đôi khi khối u ác tính sẽ làm cho sắc tố da rò rỉ vào máu. Điều này có thể khiến nước tiểu có màu nâu.

Dấu hiệu phổ biến hơn của khối u ung thư da ác tính là sự xuất hiện của những nốt ruồi bất thường. Bạn nên đi khám bác sĩ nếu phát hiện những dấu hiệu nghi ngờ đang phát triển trên da hoặc thay đổi nhanh chóng và không biến mất theo thời gian.

Một số loài ve mang theo một loại vi khuẩn gây nhiễm trùng nghiêm trọng - có tên là Babiosis. Đây cũng là một trong những lý do giải thích cho việc nước tiểu sẫm màu.

Các triệu chứng khác nếu bạn đã bị Babiosis tấn công bao gồm:

• Sốt hoặc các biểu hiện giống bệnh cúm;
• Nhức đầu hoặc đau cơ;
• Buồn nôn;
• Đau bụng.

Bọ ve ở một số bang của Hoa Kỳ có nhiều khả năng mang loại vi khuẩn gây bệnh này. Mặc dù babesiosis không đủ sức gây bệnh cho hầu hết mọi người đến mức phải điều trị. Nhưng nếu bạn mắc bệnh sau khi bị ve cắn, hãy đến khám bác sĩ để được kê một số loại thuốc nhằm kiểm soát các triệu chứng.

Một số loại thuốc theo toa có thể làm đổi màu nước tiểu, chẳng hạn như:

• Kháng sinh;
• Thuốc nhuận tràng;
• Thuốc chống sốt rét;
• Thuốc giãn cơ.

Màu nước tiểu sẽ trở lại bình thường sau khi bạn hoàn thành đơn thuốc.

Đậu răng ngựa (tàu kê / đậu tằm), đại hoàng (rhubarb) và lô hội (nha đam) là những thực phẩm có thể khiến nước tiểu của bạn chuyển sang màu nâu nếu bạn tiêu thụ với số lượng lớn trong thời gian ngắn. Màu nước tiểu của bạn sẽ sáng dần lên khi những thực phẩm này được bài tiết hết ra khỏi hệ tiêu hóa.