Phân biệt sốt mọc răng với sốt do viêm họng ở trẻ

Sốt là tình trạng bệnh lý rất hay gặp trên lâm sàng với trẻ nhỏ, đặc biệt là trong độ tuổi cơ thể cũng như hệ miễn dịch chưa phát triển và hoàn thiện một cách đầy đủ nhất. Trong đó, sốt mọc răng và sốt do viêm họng là hai hiện tượng rất dễ nhầm lẫn trên lâm sàng nên cần được phân biệt rõ để có biện pháp điều trị phù hợp cho từng trường hợp.

Vì đặc điểm hệ miễn dịch chưa hoàn thiện và dễ bị tấn công bởi những tác nhân ở môi trường ngoài nên tình trạng trẻ bị sốt cao rất phổ biến, kèm với đó là những triệu chứng lâm sàng khác. Dễ dàng thấy rằng, trẻ có thể bị sốt do những bệnh lý thông thường như cảm lạnh, viêm họng,... hoặc cũng có thể là sốt mọc răng.

Trên lâm sàng, rất khó để phân biệt được sốt mọc răng hay sốt do bệnh lý khác với những triệu chứng chung, đó là thân nhiệt cơ thể trẻ em tăng cao, trẻ có biểu hiện mệt mỏi nhiều, quấy khóc và có thể bỏ bú, khiến nhiều phụ huynh hay nhầm lẫn hai tình trạng này và xử lý sai cách. Vì vậy, cần hiểu rõ nguyên nhân dẫn đến sốt ở trẻ em, phân biệt rõ những triệu chứng của sốt mọc răng hay sốt do nguyên nhân khác, trong đó điển hình nhất là sốt do viêm họng.

Sốt mọc răng là một trong những dạng sốt rất thường gặp ở trẻ em. Để có thể nhận biết được chính xác tình trạng này thì phụ huynh cần quan sát thật kỹ những biểu hiện đi kèm theo sốt mọc răng như chảy nhiều nước dãi hơn so với bình thường, sưng nướu răng, trẻ khó chịu vì đau nhức phần nướu nên luôn quấy khóc, đôi lúc có biểu hiện đờ đẫn.

Bên cạnh đó, trẻ còn có thói quen cắn, ngậm và cho vào miệng những đồ vật xung quanh trẻ vì lúc này, răng mọc khiến trẻ có cảm giác ngứa và khó chịu bên trong miệng. Vì có những biểu hiện này nên trẻ luôn cảm thấy bứt rứt, dẫn đến rất khó ngủ so với thường ngày. Quan trọng hơn hết là sốt mọc răng thường là sốt nhẹ, nhiệt độ không tăng quá cao, kèm với đó là trẻ sẽ không có những biểu hiện nặng khác như tiêu chảy, ho, chảy mũi nước,...

Sốt mọc răng thường tồn tại trong thời gian rất ngắn, khoảng 1 – 2 ngày và sau đó sẽ tự động khỏi mà không cần điều trị gì. Trong những trường hợp này thì trẻ có thể được phụ huynh tự chăm sóc tại nhà. Nếu sốt nhẹ dưới 38°C thì không cần uống thuốc hạ sốt mà chỉ cần lau mát cho trẻ, áo quần cũng nên lựa chọn chất liệu mỏng nhẹ, dễ thấm mồ hôi, cho trẻ uống nhiều nước trong thời gian này. Vẫn tiếp tục cho trẻ bú sữa, bổ sung nước trái cây và dung dịch Oresol nếu cần thiết.

Nếu trẻ sốt cao trên 38°C và phụ huynh băn khoăn và lo lắng về tình trạng này thì nên đưa trẻ đến bệnh viện để được xử lý hạ sốt và theo dõi tình trạng sức khỏe. Phụ huynh cũng nên vệ sinh răng miệng sạch sẽ cho trẻ trong giai đoạn này, đặc biệt là phần nướu. Bên cạnh đó, đừng quên dùng khăn mềm để lau sạch phần nước dãi trên mặt cho trẻ.

Tổng quan thì sốt mọc răng không quá nghiêm trọng và ảnh hưởng đến sức khỏe của trẻ quá nhiều, phụ huynh nên giữ tâm lý bình tĩnh và thực hiện đúng những khuyến cáo trên để giúp trẻ mau chóng hạ sốt nhất có thể.

Ngược lại, sốt do viêm họng thường cao hơn, vượt trên 38°C và xuất hiện những dấu hiệu như rét run hay ra mồ hôi nhiều hơn. Sốt do viêm họng có thể khiến trẻ dễ rơi vào trạng thái mất nước, cơ thể mệt mỏi và bủn rủn tay chân nhiều hơn so với sốt mọc răng. Bệnh nhi còn có thể bị chảy mũi nước, đau vùng hầu họng, chán ăn, bỏ bú,...

Nguyên nhân của sốt do viêm họng là do những tác nhân gây bệnh thường gặp như virus, vi khuẩn tấn công hệ miễn dịch của trẻ và gây bệnh. Ngoài sốt do viêm họng thì những nguyên nhân thường gặp khác của sốt đó là bệnh lý liên quan đến hệ miễn dịch, bệnh lý rối loạn chức năng điều hòa thân nhiệt, hay do tác dụng phụ của vắc – xin tiêm phòng.

Sốt do viêm họng hay những loại sốt thông thường khác thường kéo dài trên 2 ngày. Trên lâm sàng, nếu trẻ bị sốt và có dấu hiệu đỏ họng thì nguyên nhân nghĩ đến nhiều nhất có thể là sốt do siêu vi, lúc này cần cho trẻ dùng thuốc hạ sốt và bổ sung thật nhiều nước ấm. Nếu trẻ bị nhiễm vi khuẩn hoặc nghi ngờ sốt do viêm họng nhiễm liên cầu nhóm A thì có thể dùng kháng sinh theo chỉ định của bác sĩ điều trị. Không nên tự ý cho trẻ dùng thuốc kháng sinh mà không có sự đồng ý của bác sĩ điều trị, nếu đã dùng thuốc thì phải dùng đúng theo những chỉ định của bác sĩ trong khoảng 7 – 10 ngày, không tự động bỏ thuốc hay điều chỉnh liều.

Ngoài ra, phụ huynh cũng cần chú ý đến môi trường sống của trẻ bằng cách không để trẻ nằm ngủ trong không gian có nhiệt độ quá thấp, nên cho trẻ uống nước ấm thay vì uống nước lạnh. Không nên cho trẻ bú vào ban đêm và làm sạch vùng miệng sau khi bú để hạn chế tối đa những điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn phát triển. Ngoài ra, quan trọng nhất là người mẹ cần cho trẻ bú sữa mẹ càng lâu càng tốt vì trong sữa mẹ có chứa nhiều thành phần kháng thể giúp phát triển hệ miễn dịch của trẻ tốt nhất. Nếu đến lịch tiêm phòng vắc – xin thì phụ huynh cần tiêm đầy đủ cho trẻ để tạo kháng thể chống lại bệnh tật.

Sốt mọc răng và sốt khác, trong đó phổ biến nhất là sốt do viêm họng là hai biểu hiện rất giống nhau trên lâm sàng nhưng bản chất lại hoàn toàn khác nhau. Vì vậy, nếu phát hiện trẻ bị sốt cao hoặc có những biểu hiện khác thì cần quan sát và theo dõi liên tục để xử lý kịp thời, tránh gây ra các biến chứng.