Biến đổi thượng bì ở người già - bệnh viện 103

1. Biến đổi về hình thái học.

Theo tác giả Lavker: hình ảnh tổ chức học thượng bì ở người già chỉ biến đổi ít so với người trẻ.

• Thường mỏng đI tương ứng với tuổi tác, càng già càng mỏng. Khu trú ở lớp gai thể hiện giảm số lượng tế bào gai.
• Giảm chiều cao lớp tế bào sừng, ngược lại chiều ngang tăng lên.
• Lớp sừng bề dày không thay đỏi (thường 14-17 lớp tế bào sừng).

2. Biến đỏ thành phần thượng bì

• Tỷ lệ nước tăng dần theo tuổi.
• Tỷ lệ lipid không thay đổi.
• Tỷ lệ collagen giảm dần.
• Tỷ lệ Elastin hơI tăng.

Giảm TBL đóng vai trò quan trọng trong sự phát sin hung thư da do ánh sáng cũng như trong sự tổn hại cuae hệ thống đáp ứng miễn dịch da.

3. Biến đổi nối tiếp trung-thượng bì

Tổ chức học:

• Hình tháI học khu trú ở nối tiếp trung- thượng bì từ tuổi trên 60 bớt lượn đI, các nụ trung-thượng bì không cao mà dẹt đi.
• Ngoài da: bề mặt da nhẵn rõ.

Siêu cấu trúc:

• Khi già lá đặc (lamina densa) dầy lên và tăng trưởng các sợi neo.
• Một số tác giả khác nêu có biến đỏi định khu của lá trong (lamina lucida) và lá đặc cũng như bề dầy của lá đặc ở nữ.
• Hệ quả sinh lý: sự giảm sợi gắn vào lá đặc được công nhận. Giả thuyết về vai trò chống đỡ của  các sợi này cho phép giảI thích một phần sự dẹt bằng của màng nối tiếp trung-thượng bì.

Sự kém bền vững da ở người già có thể là do giảm sự kết dính ở trung-thượng bì.

4. Biến đổi trung bì.

• Hình thái: ở người già trung bì được biểu hiện ở sự giảm bề dầy 20%, các nguyên bào sợi thưa đI, mạch máu giảm, chủ yếu thấy ở trung bì nông.
• Chất collagen có tỏn hại hình tháI học chủ yeeys rõ ở trung bì sâu, nước trong collagen giảm dần trên 50%.
• Elastin tổn hại bắt đàu ở tuổi 30 và rõ vào tuổi 70.

Theo Buisson và Pierragi: tổn hại chất trung gian ở trung bì nông, tiến triển tương tự  và song song tổ chức chun giãn của động mạch chủ,

Sự tương quan này cho phép suy luận từ sự lão hóa của da đến sự hóa chun giãn của mạch máu.

Tổn thương tổ chức chun giãn liên quan đến nếp nhăn ở người già.

5.Biến đổi các phần phụ

Tuyến bã và chất bã: sự tiết chất bã giảm ở tuổi 50 (nữ) và 70 (nam), người già tuyến bã chỉ còn 20-40% so với lúc cao điểm, nguyên nhân chính do giảm thành phần hoạt động của testosterone.

Lông tóc móng:

• Lông tóc: bạc tóc lông, thưa tóc lông thường xuất hiện song song với tóc bạc trước lông.
• Bạc tóc lông là do sự giảm dần đến biến mất  các tế bào sắc tố ở nang lông. về mặt số lượng có sự giảm dần nang lông do xơ teo thoáI hóa, do giảm dần tuần hoàn quanh nang lông dẫn đến rụng lông tóc(thưa lông tóc).
• Móng: phát triển đạt cao ở tuổi 30 sau ddosphats triển móng giảm dần.

6. Kết luận

Các biến đổi sinh lý nhận thấy trong quá trình già da chủ yếu biểu hiện ở trung bì với 3 hình ảnh sau:

• Sự xuất hiện tổn thương các phần tử lớn ở trung bì.
• Vi tuần hoàn nghèo đi.
• Sự xẹp xuống của nối tiếp trung-thượng bì.

Cần chú ý vai trò của tia cực tím (của ánh sáng mặt trời) cũng làm già đi.

Nguồn: Bệnh viện 103