Túi thừa thực quản - bệnh viện 103

1. Đại cương.

Có hai loại túi thừa thực  quản.

a. Túi thừa thực quản do tăng áp lực bên trong thực quản.

Nguyên nhân do đoạn dưới của thực quản bị hẹp hoặc co thắt.

Thường thấy loại này ở thành sau thực quản, nơi ranh giới giữa thực quản và họng. Loại này còn có tên là túi thừa Zenker (1887). Niêm mạc thực quản, phình ra qua các thớ cơ bị yếu. Loại túi thừa này có thể rất to và đè lại vào thực quản.

b. Túi thừa thực quản do các bạch huyết viêm, xơ sẹo.

Các hạch này dính vào thành thực quản, và kéo thành thực quản giãn ra ngoài.

2. Giải phẫu bệnh.

Có 2 dạng cấu trúc của túi thừa:

• Túi thừa có đủ các lớp của thực quản cấu tạo nên.
• Túi thừa do lớp niêm mạc và hạ niêm mạc lồi ra, qua kẽ giữa các sợi cơ. Loại này thành túi mỏng, không có cơ.

3. Triệu chứng.

• Khó nuốt (khi nuốt miếng thức ăn đầu tiên, cổ phồng ra nếu túi thừa  ở cổ. Bệnh nhân không thể nuốt thêm được nếu túi phồng không tự đẩy miếng thức ăn trôi xuống).
• Khó thở, ho khan, ợ có mùi hôi thối, viêm họng, chảy nhiều nước dãi.
• Cảm giác khó chịu sau xương ức.
• Nghe có tiếng óc ách. Khi túi thừa ứ đọng thức ăn.
• Nếu túi thừa ở thực quản ngực: bệnh nhân sẽ cảm thấy khi nuốt thì miếng thức ăn đang trôi tự nhiên dừng lại ở ngực.

4. Chẩn đoán.

• Dựa vào triệu chứng lâm sàng ở trên.
• Chụp X  quang thực quản có  cản quang.
• Soi thực quản.

5. Biến chứng.

• Nếu túi thừa to, đầy thức ăn thì có thể gây rối loạn về hô hấp và tuần hoàn do chèn ép; gây nhiễm trùng, nhiễm độc do thức ăn trong túi thừa thối rữa.
• Túi thừa có thể gây rối loạn sự phối hợp giữa động tác nuốt và thở, gây viêm phổi, áp xe phổi, viêm phế quản, có thể ép vào các dây thần kinh gây đau ở vai, ngực…
• Túi thừa có thể gây loét, chảy máu, thủng, nếu ở trong ngực thì đưa đến viêm trung thất…
• Ngoài ra, túi thừa có thể ung thư hoá.

6. Điều trị.

• Sau khi ăn theo chế độ mềm hay lỏng, nằm theo một tư thế thích hợp để dồn thức ăn từ túi thừa ra.
• Phẫu thuật: cắt bỏ túi thừa.

Nguồn: Bệnh viện 103