Những điểm thay đổi trong phác đồ cấp cứu ngừng tuần hoàn của Hiệp hội Tim mạch Hoa Kì 2015 - Bệnh viện 108

Những thay đổi căn bản:

• Phải ngay lập tức gọi cấp cứu khi gặp người ngừng tuần hoàn (có thể sử dụng các thiết bị di động mà không cần thiết phải rời khỏi bệnh nhân).
• Cần phải được trang bị máy chống rung ở những cụm dân cư hay cộng đồng có nhiều người có nguy cơ ngừng tuần hoàn cao.
• Phải bắt đầu cấp cứu ngừng tuần hoàn ngay lập tức khi bệnh nhân không thở hay có những dấu hiệu thở bất thường (thở ngáp cá).
• Hướng dẫn cấp cứu ngừng tuần hoàn từ xa có vai trò quan trọng (qua điện thoại).
• Thứ tự cấp cứu là CAB, nếu chỉ có 01 người cấp cứu ban đầu, bắt đầu ép tim trước khi thổi ngạt để giảm thiểu thời gian bệnh nhân không được hỗ trợ tuần hoàn, tỉ lệ ép tim/ thổi ngạt là 30/2.
• Ép tim có chất lượng cao khi đạt được tần số và tốc độ đúng, để lồng ngực nở lại hoàn toàn trước khi bắt đầu ép nhịp tiếp theo, hạn chế tối đa thời gian nghỉ giữa các lần ép, tránh thông khí quá mức.
• Tần số ép tim khuyến cáo từ 100 – 120 lần/ phút.
• Độ sâu khi ép tim khuyến cáo ít nhất là 5cm, nhưng không vượt quá 6cm.

Thay đổi nâng cao:

• Dùng vasopressin kết hợp với adrenalin không làm thay đổi hiệu quả cũng như tổng liều adrenalin cần dùng trong cấp cứu ngừng tuần hoàn, vì vậy khuyến cáo 2015 đã đưa vasopressin ra khỏi phác đồ.
•  Có thể sử dụng EtCO2 ở những bệnh nhân đã đặt ống nội khí quản như một chỉ số đánh giá hiệu quả cấp cứu ngừng tuần hoàn. Nếu EtCO¬2 sau cấp cứu 20 phút thấp dưới 10mmHg, đó là một trong các tiêu chuẩn để xem xét ngừng cấp cứu.
• Corticoid có thể có lợi khi sử dụng kết hợp với vasopressin và adrenalin trong điều trị ngừng tuần hoàn trong bệnh viện. Tuy nhiên không khuyến cáo sử dụng corticoid thường quy vì chưa chứng minh được hiệu quả qua các nghiên cứu theo dõi sau ngừng tuần hoàn.
• Các phương tiện ép tim ngoài cơ thể có thể kéo dài thời gian sống để điều trị các nguyên nhân gây ngừng tuần hoàn hoặc chuẩn bị đặt ECMO hay ghép tim cho các bệnh nhân không còn khả năng hồi phục.
• Với những bệnh nhân ngừng tim với loại nhịp không sốc được nên dùng adrenalin sớm.
• Việc sử dụng lidocain thường quy không được khuyến cáo. Tuy nhiên, bắt đầu hoặc tiếp tục sử dụng lidocain có thể được cân nhắc sau những trường hợp ngừng tim do rung thất hay nhanh thất.
• Sử dụng β-blockers: có thể xem xét sử dụng β-blocker theo đường uống hay tiêm ở những bệnh nhân có ngừng tuần hoàn do rung thất hay nhanh thất. Sử dụng β-blocker trong cấp cứu ngừng tuần hoàn được đề xuất do một nghiên cứu cho thấy, có mối liên hệ giữa tỉ lệ sống cao hơn với những bệnh nhân sử dụng thuốc. 

Thay đổi điều trị sau ngừng tuần hoàn:

• Nên chụp mạch vành càng sớm càng tốt cho các bệnh nhân có ST chênh lên hoặc không có ST chênh nhưng có huyết động hay điện tim không ổn định mà hướng nhiều đến nguyên nhân tai biến mạch vành.
• Hạ nhiệt độ chỉ huy đã được chứng minh là mức nhiệt độ từ 34 độ C – 36 độ C có thể chấp nhận được.
• Sau giai đoạn hạ thân nhiệt, bệnh nhân có thể sốt. Việc hạ sốt không có tác dụng có hại vẫn nên được thực hiện.
• Xác định nguyên nhân và điều trị tụt huyết áp được khuyến cáo trong giai đoạn sớm sau khi ngừng tuần hoàn. Duy trì huyết áp tâm thu trên 90mmHg, và huyết áp trung bình trên 65mmHg. Việc xác định huyết áp tối ưu là tùy thuộc vào từng bệnh nhân.
• Đối với bệnh nhân hạ thân nhiệt chỉ huy, tiên lượng được xác định sau 72g từ khi kết thúc hạ nhiệt độ, với bệnh nhân không hạ thân nhiệt chỉ huy, tiên lượng xác định sau 72g sau khi cấp cứu ngừng tuần hoàn.
• Tất cả các bệnh nhân chết não sau khi ngừng tuần hoàn đều có thể cho tạng.

Nguồn: Bệnh viện 108