Ngộ độc phấn rôm ở trẻ - Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn

Triệu chứng lâm sàng

• Ngộ độc do hít PR xảy ra do sử dụng thường xuyên không đúng cách hoặc do trẻ lấy chơi nghịch và hít phải.
• Ngộ độc cấp do hít phải PR gây ho, khó thở, thở nhanh, hắt hơi, sổ mũi, nôn ói, tím tái và phù phổi.
• Biểu hiện lâm sàng thường nặng theo thời gian, diễn tiến suy hô hấp xuất hiện sau nhiều giờ.
• Toan hô hấp, viêm phế quản, viêm tiểu phế quản, xẹp phổi, tràn khí màng phổi và tắc nghẽn tiểu phế quản có thể xảy ra diễn tiến ngưng hô hấp, ngưng tuần hoàn.
• Hít phải PR bôi da lâu ngày gây “bệnh bụi phổi” do thành phần bột talc, silica và amiang tích đọng trong phổi, xơ hóa mô kẽ và tạo các u hạt.
• Biểu hiện đặc trưng là ho nhiều, khó thở, thở có tiếng rít, tức ngực. Mức độ trầm trọng của xơ phổi tương quan với thời gian tiếp xúc và độ tập trung bụi phấn. 

Chẩn đoán

• Trên những trẻ có triệu chứng ngộ độc phải kiểm tra xét nghiệm máu, chất điện giải và chụp phim X - quang ngực.
• Theo dõi khí máu thường xuyên ở bệnh nhân suy hô hấp nặng.
• Thường phát hiện có tổn thương đối xứng tại và quanh rốn phổi trên phim X - quang.
• Các xét nghiệm khác như nội soi giúp nhận diện sự hiện diện của các hạt bụi phấn.
• Lưu ý chẩn đoán phân biệt với rất nhiều những nguyên nhân khác gây rối loạn hô hấp, viêm phổi hít.

Xử trí

• Đối với trường hợp hít phải lượng lớn mà không biểu hiện triệu chứng thì cũng phải bắt đầu điều trị ngay để ngăn chặn biến chứng. Thông đường thở và cho thở oxy 100%. Theo dõi và đảm bảo ổn định các dấu hiệu sinh tồn.
• Các biện pháp loại thải độc chất thông thường không có tác dụng đối với ngộ độc do hít phải PR. Bệnh không có thuốc giải độc đặc hiệu, chỉ có thể chữa trị triệu chứng.
• Thuốc Nacetylcysteine có thể giúp cải thiện tình trạng hô hấp. Hút đàm nhớt, dùng corticoids có thể giúp ngăn chặn tiết đàm và nhiễm trùng hô hấp. Thuốc giãn phế quản không có tác dụng trong trường hợp này. Dùng thêm kháng sinh khi nghi ngờ bội nhiễm vi trùng.
• Có thể xem xét biện pháp rửa phổi bằng nước muối sinh lý để loại bỏ phấn hít vào. Tác dụng tuy hạn chế nhưng giúp loại bỏ đàm tiết ra quá nhiều làm vô hiệu liệu pháp N - acetylcysteine.

Sử dụng PR đúng cách

• Sử dụng thường xuyên không đúng cách và bảo quản không thích hợp là những nguy cơ ngộ độc cho trẻ, do vậy các bậc phụ huynh cần lưu ý để hạn chế thấp nhất những nguy hại ảnh hưởng xấu đến sức khỏe trẻ em.
• Chọn loại sản phẩm an toàn, không chứa chất gây hại, còn hạn sử dụng.
• Sử dụng đúng cách: đổ phấn ra tay, sau đó thoa nhẹ nhàng lên da trẻ, không thoa lên mặt, mắt, tránh vùng âm hộ - âm đạo của trẻ gái.
• Không thoa lên vùng da bị hăm, bị tổn thương.
• Tránh bôi PR cho trẻ ở nơi có gió.
• Không cho trẻ cầm chơi với lọ PR.
• Cất giữ trong tủ kệ cao, để trẻ không thể thấy hay với lấy chơi nghịch được.

Nguồn: Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn