Phối hợp điều trị phẫu thuật thành công bệnh nhân tắc hoàn toàn động mạch mạc treo tràng trên cấp tính hiếm gặp

Tắc động mạch mạc treo

• Có triệu chứng đa dạng, khó chẩn đoán, dễ bị bỏ qua.
• Thường hay khởi phát với một đau bụng không điển hình của bệnh gì, có thể kèm theo rối loạn tiêu hóa.
• Bệnh có thể tự hết và tái phát nhiều lần. Người bệnh thường không đi khám bệnh từ trước.
• Khi bệnh nhân đã đau bụng dữ dội rồi thì thường đã ở giai đoạn bệnh nặng, nguy cơ thiếu máu gây hoại tử ruột rất cao. 

Phối hợp điều trị:

• Đây là một bệnh lý hiếm gặp và khó chẩn đoán, do vậy cần sự phối hợp rất tốt của các chuyên ngành khác nhau.
• Trước tiên là người khám ở khoa cấp cứu phải nhậy bén lâm sàng để nhận định và định hướng chuẩn đoán tốt.
• Bác sĩ ở khoa tiêu hóa phải có kinh nghiệm đối với bệnh để có biện pháp chẩn đoán và điều trị kịp thời tránh để thời gian thiếu máu ruột tăng cao.
• Tiếp đó phải phối hợp tốt với bác sĩ phẫu thuật tim mạch để có chiến thuật xử trí thích hợp, đem lại hiệu quả cao, cùng sự hỗ trợ đắc lực của lực lượng gây mê-hồi sức.

Ca bệnh:

Bệnh nhân Mai Bá L, nam, sinh năm 1958, ở Hà Nội, khởi phát bệnh 1 tháng trước với biểu hiện đau bụng quặn từng cơn, nhiều ở vùng mạn sườn trái, mỗi cơn đau kéo dài 5-10 phút, xong tự hết, không có biểu hiện rối loạn tiêu hoá. Trong hơn 1 tháng có khoảng 5 cơn đau như vậy, chưa điều trị gì.

Lúc 9 giờ sáng ngày 16/1/2016 bắt đầu đau âm ỉ, sau đó tăng dần, đau liên tục, đau vã mồ hôi, được đưa vào Bệnh viện TƯQĐ 108 cấp cứu lúc 12g30 trong tình trạng mệt mỏi, nhợt nhạt, còn đau bụng nhiều. Tiền sử bệnh nhân có hút thuốc lá 1,5 bao/ngày/25 năm.

Khám tại chỗ: bụng chướng nhẹ, mềm, ấn đau tức vùng mạn sườn trái. Bệnh nhân được chụp CT scan 16 lớp cắt ổ bụng, có tiêm thuốc cản quang, thấy tắc hoàn toàn động mạch mạc treo tràng trên (Hình 1). Tiến hành chụp mạch máu ngay sau đó để đánh giá tuần hoàn bên và phần ngoại vi cấp máu cho ruột, thấy đoạn tắc khoảng 3-4 cm, ngay dưới chỗ phân chia động mạch đại tràng giữa (Hình 2).

Các phẫu thuật viên đã lấy huyết khối và tạo hình lại động mạch bằng miếng vá tĩnh mạch hiển tự thân. Mạch sau lấy huyết khối lưu thông tốt, ruột hồng trở lại.

Sau mổ bệnh nhân hết triệu chứng đau bụng, ăn uống bình thường, không có rối loạn tiêu hóa. Chụp CT đa dãy kiểm tra hệ mạch sau mổ, thấy mạch thông rõ. Bệnh nhân ra viện sau 12 ngày. Theo dõi trong 3 tháng không thấy xuất hiện triệu chứng đau bụng lần nào, ăn uống bình thường.

Nguồn: Bệnh viện 108