Ý nghĩa xét nghiệm SCC chẩn đoán ung thư biểu mô tế bào vảy

Ung thư biểu mô tế bào vảy là tình trạng tăng trưởng mất kiểm soát của các tế bào bất thường, phát sinh trong các tế bào vảy. Tế bào vảy không chỉ có ở trên da mà nó còn có ở các bộ phận khác như hệ thống đường tiêu hóa, môi, miệng, âm đạo, cổ tử cung, bàng quang,... Vì vậy rất nhiều cơ quan trong cơ thể có khả năng bị ung thư biểu mô tế bào vảy.

Một số nguyên nhân gây ra bệnh ung thư biểu mô tế bào vảy có thể kể đến như là:

• Lỗi ADN.
• Tiếp xúc quá nhiều với tia cực tím từ ánh nắng mặt trời.
• Các trị liệu bức xạ như khi điều trị vẩy nến bằng Psoralen cùng với tia cực tím mạnh.
• Tiếp xúc với các loại độc tố khi sử dụng thực phẩm bẩn.
• Uống thuốc nhiễm độc, thuốc ức chế miễn dịch.

Ung thư biểu mô tế bào vảy có thể xuất hiện ở nhiều bộ phận khác nhau trên cơ thể. Do đó, nếu thấy cơ thể có những dấu hiệu khác thường sau đây, bạn nên đi khám sớm để được chẩn đoán bệnh kịp thời:

• Thấy xuất hiện mảng đỏ hay những tổn thương có lớp vỏ có vảy ở trên mặt hoặc dưới môi, tai, cổ, bàn tay, cánh tay.
• Thấy những vết loét hoặc bản vá phẳng trắng ở trong miệng.
• Thấy những vết loét gây đau ở hậu môn hoặc ở bộ phận sinh dục.
• Trên da có một số khác biệt như thay đổi màu sắc, da giảm đáng kể tính đàn hồi, da có nhiều nếp nhăn.

Song loại ung thư này thường không có biểu hiện rõ ràng và phát triển chậm nên bệnh nhân rất khó phát hiện.

Theo thống kê cho thấy loại ung thư biểu mô tế bào vảy chiếm khoảng 20% tổng số các trường hợp ung thư da và nó có thể xâm lấn, di căn đến nhiều bộ phận khác trong cơ thể. Chính vì vậy, ung thư biểu mô được đánh giá là một loại bệnh nguy hiểm. Nếu bệnh không được phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh nhân có thể sẽ bị nhiều biến chứng hoặc tử vong. Ngày nay, với sự phát triển của y học hiện đại cùng với khoa học kỹ thuật đã giúp phát hiện sớm rất nhiều trường hợp, từ đó giúp việc điều trị hiệu quả hơn.

Squamous Cell Carcinoma Antigen được viết tắt là SCCA hoặc SCC, đây là kháng nguyên ung thư biểu mô tế bào vảy. SCC là các glycoprotein được các tế bào vảy sản xuất, có thời gian bán hủy trong máu là khoảng 2,2 giờ. Một người khỏe mạnh khi xét nghiệm thường có kết quả là 2.0ng/ml. Với những bệnh nhân có ung thư biểu mô tế bào vảy chỉ số này sẽ tăng lên rất nhiều. Với các trường hợp sau, chỉ số SCC sẽ tăng lên đáng kể:

• Ung thư cổ tử cung: theo thống kê cho thấy khoảng 45 - 83% bệnh nhân ung thư cổ tử cung dạng tế bào vảy có hiện tượng tăng nồng độ SCC, khoảng 66 - 84% bệnh nhân tái phát cũng có dấu hiệu tăng SCC.
• Ung thư da tế bào vảy: nguyên nhân là để da tiếp xúc quá lâu với ánh nắng mặt trời, da sẽ có những vết sần màu đỏ, có khi thường xuyên ngứa và có hiện tượng bong da hoặc nổi vết loét mà không rõ nguyên nhân.
• Ung thư phổi: có khoảng 39 - 78% bệnh nhân ung thư phổi dạng tế bào vảy có hiện tượng tăng nồng độ SCC trong máu.
• Ung thư vòm họng và ung thư thực quản: khoảng 30 - 39 % bệnh nhân tăng nồng độ SCC. Tuy nhiên mức độ tăng là khác nhau phụ thuộc vào từng giai đoạn của bệnh.
• Giai đoạn I chỉ có 0 - 27% bệnh nhân tăng SCC.
• Giai đoạn II có khoảng 20 -40% bệnh nhân tăng SCC.
• Giai đoạn III có khoảng 39 - 61% bệnh nhân tăng SCC.
• Giai đoạn IV có khoảng 45 - 50% bệnh nhân tăng SCC.
• Ung thư bàng quang, ung thư dương vật: có khoảng 45% bệnh nhân sẽ tăng SCC huyết tương, chỉ số này cũng có thể tăng với các bệnh nhân mắc ung thư niệu đạo.
• Ung thư dạ dày, ung thư đại trực tràng: theo các chuyên gia, chỉ số SCC có thể tăng trong khoảng 20% các trường hợp mắc ung thư đại tràng hay ung thư tụy.

Ngoài ra, chỉ số xét nghiệm SCC tăng nhẹ cũng có thể là do một số bệnh lành tính như là:

• Xơ gan
• Viêm tụy cấp
• Suy thận mạn
• Viêm phế quản
• Lao phổi
• Viêm nhiễm phụ khoa
• Bệnh viêm da cơ địa

Xét nghiệm SCC không chỉ được sử dụng để phát hiện sớm bệnh ung thư tế bào vảy mà nó còn thường được sử dụng để kiểm tra hiệu quả điều trị cho bệnh nhân cũng như phát hiện sớm nếu bệnh có dấu hiệu tái phát.

Xét nghiệm SCC được chỉ định cho những người có nguy cơ cao bị ung thư tế bào vảy, gồm các trường hợp sau đây:

• Những người thường xuyên phải làm việc ở môi trường tiếp xúc với bức xạ mặt trời.
• Trong gia đình từng có người bị ung thư da.
• Người hút thuốc lá, thuốc lào và các chế phẩm tương tự.
• Những người làm việc trong môi trường hóa chất độc hại, môi trường bức xạ.
• Những người bị nhiễm HPV, Epsteins Bar virus.

Nếu kết quả xét nghiệm chỉ số SCC trong huyết tương tăng, bạn cần trao đổi với bác sĩ để tìm hiểu nguyên nhân nào khiến chỉ số này tăng: bởi có thể đó chỉ là một bệnh lành tính, nhưng cũng có khi là một bệnh ung thư biểu mô tế bào vảy cần được chẩn đoán để điều trị sớm.

Như vậy xét nghiệm SCC được sử dụng để chẩn đoán bệnh ung thư biểu mô tế bào vảy, theo dõi hiệu quả điều trị cũng như phát hiện sớm nếu bệnh tái phát trở lại. Để biết mình có cần làm xét nghiệm này hay không, bạn nên đi khám để nhận sự tư vấn của các bác sĩ chuyên khoa.