Ý nghĩa xét nghiệm Folate

Xét nghiệm Folate nhằm định lượng nồng độ acid folic trong máu. Axit folic rất cần thiết cho việc sản xuất các tế bào hồng cầu khỏe mạnh. Hồng cầu sẽ cung cấp oxy cho toàn bộ cơ thể, vì vậy chúng rất quan trọng để duy trì sức khỏe con người. Bên cạnh đó, axit folic cũng rất quan trọng đối với sự phát triển bình thường của thai nhi, giúp tăng trưởng tế bào và mô cũng như tạo ra ADN - phân tử mang thông tin di truyền. Đây là lý do tại sao acid folic đặc biệt quan trọng đối với phụ nữ đang mang thai hoặc phụ nữ dự định có thai.

XEM THÊM: Acid Folic (Vitamin B9): Nên uống trước khi mang thai

Theo Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh (CDC), phụ nữ nên bổ sung 400 microgam acid folic mỗi ngày, bắt đầu từ trước khi mang thai ít nhất một tháng. Bổ sung thêm acid folic trong thai kỳ có thể giúp ngăn ngừa dị tật bẩm sinh về não và tủy sống, chẳng hạn như tật nứt đốt sống và sứt môi hoặc hở hàm ếch.

Ngoài các thức uống bổ sung acid folic, vitamin này cũng được tìm thấy trong một số loại thực phẩm, bao gồm:

• Thịt đỏ
• Gan
• Lòng đỏ trứng
• Rau có màu xanh đậm: rau muống, rau bó xôi, súp lơ, bông cải xanh...
• Các loại ngũ cốc
• Các loại đậu: đậu xanh, đậu tương, đậu đũa, đậu Hà Lan...

Bác sĩ có thể thực hiện xét nghiệm acid folic nếu người bệnh có các triệu chứng thiếu acid folic. Ngoài ra, bác sĩ cũng có thể yêu cầu xét nghiệm nếu bạn đang có các triệu chứng thiếu vitamin B12, do thiếu một trong hai loại vitamin này có thể gây ra bệnh thiếu máu.

Các triệu chứng của thiếu hụt acid folic hoặc vitamin B12 bao gồm:

2.1. Những dấu hiệu về vấn đề nhận thức

Khi cơ thể thiếu hụt acid folic sẽ dẫn tới một số triệu chứng như: dễ cáu gắt, hay quên, khó tập trung trong học tập, trong công việc hay thậm chí có thể gây nên tình trạng trầm cảm. Khi cơ thể không được cung cấp lượng acid folic kịp thời và đúng cách sẽ làm ảnh hưởng đến nguy cơ mắc những bệnh rối loạn thần kinh nghiêm trọng như bệnh Alzheimer và chứng mất trí nhớ.

2.2. Làn da thường nhợt nhạt

Cơ thể ở trong tình trạng thiếu hụt acid folic sẽ ảnh hưởng đến việc sản xuất các tế bào hồng cầu để có thể cung cấp đủ lượng oxy cần thiết cho các hoạt động của cơ quan trong cơ thể. Khi đó cơ thể sẽ dần dần bị mệt mỏi, thường tê ở bàn tay và chân, yếu cơ và da thường bị nhợt nhạt.

2.3. Đau nhức cơ thể

Khi thiếu acid folic sẽ dẫn đến cơ thể bị thiếu máu, thiếu lượng oxy lên não, vì vậy những động mạch não bắt đầu sẽ bắt đầu đau nhức và sưng tấy. Không chỉ não mà các cơ quan bộ phận khác cũng được cung cấp đủ oxy dẫn đến đau nhức cơ thể, có thể kể đến: vùng chân, vùng ngực,...

2.4. Khó thở

Khi cơ thể xuất hiện những dấu hiệu bất thường về hô hấp như: khó thở, hơi thở bị ngắt quãng,... điều này chứng tỏ cơ thể đang trong tình trạng thiếu oxy trong máu. Nguyên nhân có thể xuất phát từ việc cơ thể bị thiếu hụt những tế bào hồng cầu do không đủ lượng acid folic.

2.5. Những vấn đề khác liên quan đến hệ tiêu hóa

Cơ thể thiếu acid folic cũng thường xuất hiện các triệu chứng như: tiêu chảy, buồn nôn và đau bụng,... Đối với những người thiếu acid folic nặng, họ sẽ bị sụt cân nhanh chóng và luôn trong cảm giác chán ăn.

2.6. Làm giảm cảm giác vị giác

Sự thiếu hụt acid folic có thể gây những vết loét ở miệng, làm giảm cảm giác khi thưởng thức đồ ăn. Nguyên nhân chủ yếu xuất phát từ những thụ thể vị giác không thể gửi thông điệp đến não thông qua hệ thần kinh.

Ngoài ra, sự thiếu hụt acid folic cũng có thể làm xuất hiện một số triệu chứng khác đi kèm như: hoa mắt; chóng mặt và nhịp tim tăng nhanh.

Theo đó, xét nghiệm Folate còn đặc biệt quan trọng đối với phụ nữ đang mang thai hoặc dự định có thai. Vì thế, tiêu thụ đủ lượng acid folic là rất quan trọng để ngăn ngừa một số dị tật bẩm sinh và đảm bảo sự phát triển bình thường của thai nhi.

Bình thường nồng độ Folate trong huyết thanh giao động trong khoảng: 9.5 – 45.2 nmol/L. Dựa vào tham số trên, kết quả xét nghiệm Folate được đánh giá như sau:

3.1. Giá trị cao

Nồng độ acid folic cao trong máu có thể do chế độ ăn chứa nhiều thực phẩm giàu acid folic, uống vitamin hoặc uống thuốc acid folic. Theo đó, việc sử dụng nhiều acid folic hơn nhu cầu của cơ thể thường không gây ra vấn đề ảnh hưởng tới sức khỏe.

Nồng độ acid folic cao cũng có thể có thể do thiếu hụt vitamin B12. Các tế bào cơ thể rất cần vitamin B12 để sử dụng acid folic. Vì vậy, nếu nồng độ vitamin B12 thấp, các tế bào sẽ không thể tiêu thụ acid folic dẫn tới tình trạng acid folic tích tụ trong máu.

3.2. Giá trị thấp

Nồng độ acid folic thấp có thể do các nguyên nhân liên quan đến chế độ ăn uống, nghiện rượu hoặc rối loạn ăn uống như chán ăn tâm thần.

Theo đó, nồng độ acid folic thấp cũng có thể bắt nguồn từ việc cơ thể gặp vấn đề trong việc hấp thu hoặc sử dụng acid folic, chẳng hạn như thiếu vitamin C, bệnh gan, bệnh Celiac hoặc bệnh Crohn.

Nồng độ acid folic thấp có thể gây ra vấn đề với một số đối tượng như:

• Phụ nữ mang thai cần thêm acid folic cho thai nhi đang lớn.
• Những người bị thiếu máu tán huyết, một tình trạng gây ra sự phá hủy nhanh chóng của các tế bào hồng cầu, cần nhiều acid folic để tạo ra nhiều tế bào hồng cầu hơn.
• Ở những bệnh nhân suy thận và một số loại ung thư, cơ thể có thể sử dụng hết acid folic một cách nhanh chóng. Bệnh nhân cần được làm sạch máu bằng máy (lọc thận).

Axit folic là loại vitamin quan trọng rất cần thiết cho việc sản xuất các tế bào hồng cầu khỏe mạnh, đặc biệt với mẹ bầu và thai nhi. Bạn có thể bổ sung loại vitamin này bằng chế độ ăn uống, qua các viên uống bổ sung. Trong một số trường hợp có triệu chứng thiếu thiếu hụt acid folic hoặc vitamin B12, bác sĩ có thể chỉ định người bệnh thực hiện xét nghiệm để đánh giá nồng độ và tư vấn bổ sung với liều lượng thích hợp.