Thuốc Captopril: Công dụng, chỉ định và lưu ý khi dùng

Captopril là một chất ức chế men chuyển và hoạt động bằng cách làm giãn các mạch máu để máu có thể lưu thông dễ dàng hơn. Thuốc captopril được sử dụng để điều trị tăng huyết áp, giúp ngăn ngừa đột quỵ, đau tim và các vấn đề về thận. Bên cạnh đó, captopril còn được sử dụng để điều trị suy tim, bảo vệ thận không bị tổn hại do bệnh đái tháo đường và điều trị tình trạng nguy kịch sau những cơn đau tim.

Thuốc Captopril được bào chế dưới dạng viên nén với nhiều hàm lượng khác nhau như 25mg, 50mg, 100mg,... Vì vậy, thuốc được sử dụng bằng đường uống, người bệnh nên uống thuốc trước bữa ăn ít nhất 1 giờ đồng hồ. Bác sĩ sẽ chỉ định liều lượng theo từng bệnh nhân, dựa trên tình trạng sức khỏe và mức độ đáp ứng với điều trị, thông thường là 2-3 lần một ngày.

Để đạt được hiệu quả tốt nhất từ thuốc Captopril, bạn nên sử dụng thuốc thường xuyên theo chỉ dẫn của bác sĩ. Tuyệt đối không bỏ liều, hãy tiếp tục dùng thuốc cho đến hết liệu trình, ngay cả khi cơ thể cảm thấy khỏe mạnh. Đặc biệt, ở bệnh nhân cao huyết áp, đa phần đều không cảm thấy bị bệnh. Để ghi nhớ thời gian uống thuốc dễ dàng, bạn nên uống thuốc vào những thời điểm giống nhau trong ngày, tránh tình trạng quên liều.

Trong quá trình điều trị cao huyết áp bằng thuốc captopril, có thể mất đến 2 tuần người bệnh mới cảm nhận được hiệu quả của thuốc đem lại. Đối với điều trị suy tim có thể phải mất vài tuần đến vài tháng trước khi bệnh nhân nhận được đầy đủ lợi ích của thuốc. Hãy thông báo cho bác sĩ nếu như tình trạng bệnh không được cải thiện hoặc có diễn biến xấu đi như chỉ số huyết áp vẫn cao hoặc tăng lên.

XEM THÊM: Thuốc điều trị tăng huyết áp, vì sao phải uống lâu dài?

Một số tác dụng không mong muốn do thuốc captopril gây ra bao gồm:

• Chóng mặt, choáng váng
• Mất vị giác
• Khô họng
• Nồng độ kali trong máu cao: Nhịp tim chậm, không đều
• Tim đập nhanh
• Ngất xỉu
• Dấu hiệu nhiễm trùng: sốt, ớn lạnh đau họng dai dẳng,...
• Nước tiểu đục

Mặc dù thuốc captopril có thể được sử dụng để ngăn ngừa hoặc điều các bệnh lý ở thận, nhưng thuốc cũng có thể gây ra những vấn đề về thận nghiêm trọng hơn. Do vậy, trong quá trình sử dụng thuốc captopril bác sĩ sẽ kiểm tra chức năng thận của bệnh nhân. Khi người bệnh có bất kỳ dấu hiệu nào về thận như thay đổi lượng nước tiểu cần thông báo ngay với nhân viên y tế để được xử trí kịp thời. Ngoài ra, thuốc captopril cũng có thể gây ra các vấn đề về gan nghiêm trọng hoặc thậm chí là gây tử vong, nhưng rất hiếm khi xảy ra. Một số triệu chứng bất thường mà người bệnh có thể nhận thấy đó là: vàng da, vàng mắt, nước tiểu sẫm màu, đau bụng, nặng bụng, buồn nôn và nôn dai dẳng. Những phản ứng dị ứng nghiêm trọng với thuốc captopril rất hiếm khi xảy ra. Tuy nhiên, khi thấy những dấu hiệu như ban phát, ngứa, sưng mặt, lưỡi hay cổ họng, chóng mặt, khó thở,... cần thông báo ngay với nhân viên y tế để được xử trí kịp thời.

Thuốc captopril có thể chứa các thành phần không hoạt động, có thể gây ra phản ứng dị ứng hoặc các vấn đề khác. Vì vậy, trước khi sử dụng thuốc captopril hãy thông báo cho bác sĩ tiền sử dị ứng, hoặc các chất ức chế ACE khác như lisinopril. Đặc biệt là tiền sử bệnh, tiền sử dị ứng như phản ứng dị ứng bao gồm sưng mặt, môi, lưỡi, cổ họng,... hay bệnh mạch máu collagen như lupus, xơ cứng bì, các thủ tục lọc máu như lọc máu LDL, nồng độ kali trong máu cao,...

Để đảm bảo an toàn, người bệnh cần lưu ý một số một số điều khi sử dụng thuốc captopril như sau:

• Thông báo tiền sử bệnh, tiền sử dị ứng cho nhân viên y tế.
• Không sử dụng rượu: Thuốc captopril có thể làm cho người bệnh chóng mặt, choáng váng,... Vì vậy, bệnh nhân tuyệt đối không được sử dụng rượu trong quá trình dùng thuốc. Hay thông báo với bác sĩ nếu bệnh nhân có sử dụng cần sa hay các chất gây nghiện khác. Có thể giảm nguy cơ ngã do chóng mặt bằng cách đứng dậy hay chuyển tư thế một cách từ từ chậm rãi.
• Không làm việc cần sự tập trung cao: Không lái xe, sử dụng máy móc hay làm bất cứ việc gì đòi hỏi sự tỉnh táo.
• Uống đủ nước: Tác dụng phụ của thuốc như đổ mồ hôi quá nhiều, tiêu chảy hoặc nôn ói có thể làm mất nước và các chất điện giải, tăng nguy cơ chóng mặt. Thông báo cho bác sĩ nếu tình trạng nôn và tiêu chảy kéo dài. Theo đó, người bệnh cũng cần lưu ý, đảm bảo uống đủ nước để ngăn ngừa mất nước.

• Lưu ý nếu bổ sung kali: Thuốc captopril có thể làm tăng nồng độ kali trong máu, vì vậy trước khi sử dụng chất bổ sung kali hoặc chất thay thế muối có chứa kali hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ.
• Người cao tuổi và phụ nữ có thai, cho con bú: Đối với người lớn tuổi có thể nhạy cảm hơn với những tác dụng phụ của thuốc đặc biệt là tăng nồng độ kali và chóng mặt. Bên cạnh đó, thuốc captopril cũng không được khuyến khích sử dụng trong thời kỳ mang thai và cho con bú, vì nó có thể gây hại cho thai nhi và thuốc đi vào sữa sẽ ảnh hưởng tới trẻ sơ sinh.
• Thay đổi lối sống: Người bệnh nên tăng cường tập thể dục, thay đổi chế độ ăn hợp lý, việc làm này có thể làm tăng hiệu quả cho thuốc.
• Không dùng chung thuốc với người khác
• Kiểm tra huyết áp thường xuyên, học cách tự theo dõi huyết áp tại nhà và chia sẻ kết quả cho bác sĩ.

Nếu trong trường hợp bị nhỡ liều hãy bỏ qua liều đã quên và tiếp tục uống liều thuốc tiếp theo vào thời điểm bình thường. Người bệnh tuyệt đối không được tự ý gấp đôi liều dùng theo chỉ định để bắt kịp.

Một số thuốc khi sử dụng cùng với thuốc Captopril có thể gây ra tương tác thuốc và làm thay đổi cách hoạt động của thuốc, tăng nguy cơ mắc các tác dụng không mong muốn nghiêm trọng hơn. Do đó, người bệnh cần lưu giữ lại đơn thuốc đang sử dụng, để bác sĩ có thể kê đơn và đưa ra phác đồ điều trị phù hợp. Một số sản phẩm có gây tương tác với thuốc Captopril bao gồm:

• Aliskiren
• Một số loại thuốc làm suy yếu hệ thống miễn dịch, tăng nguy cơ nhiễm trùng như: everolimus, sirolimus,...
• Lithium
• Các thuốc có thể làm tăng nồng độ kali trong máu như: losartan, valsartan, thuốc tránh thai có chứa drospirenone,...
• Sacubitril
• Một số thuốc có các thành phần có thể làm tăng huyết áp của người bệnh, làm trầm trọng thêm tình trạng suy tim: thuốc hỗ trợ chế độ ăn kiêng, NSAID, ibuprofen, naproxen,...
• Thuốc trị dị ứng ong: có thể gây ra phản ứng nghiêm trọng.

Ngoài ra, thuốc Captopril có thể gây sai lệch kết quả xét nghiệm bao gồm cả xét nghiệm nước tiểu bằng axeton. Do vậy, cần đảm bảo rằng kỹ thuật viên phòng thí nghiệm và tất cả các bác sĩ cần biết bệnh nhân đang sử dụng thuốc này.

Bảo quản thuốc Captopril trong điều kiện nhiệt độ phòng, tránh ánh sáng và hơi ẩm. Để thuốc Captopril xa tầm với của trẻ em và vật nuôi trong gia đình. Bên cạnh đó, cần xử lý thuốc không cần thiết đúng cách để bảo vệ môi trường bằng cách không xả thuốc vào bồn cầu hay vào nguồn nước thải nếu không được hướng dẫn. Hãy tham khảo ý kiến của dược sĩ và công ty xử lý chất thải địa phương.

Thuốc Captopril có tác dụng điều trị cao huyết áp, ngăn ngừa đột quỵ, đau tim và các vấn đề về thận. Tuy nhiên, thuốc có thể gây ra một số tác dụng không mong muốn nghiêm trọng như chóng mặt, nồng độ kali trong máu cao,... Vì vậy, trước khi sử dụng cần thông báo với bác sĩ tiền sử bệnh, tiền sử dị ứng và các loại thuốc đang sử dụng để bác sĩ có thể kê đơn và chỉ định phương pháp điều trị phù hợp.

Để đảm bảo an toàn và theo dõi tình trạng bệnh sau khi sử dụng thuốc, người bệnh nên thực hiện thăm khám sức khỏe định kỳ hoặc tái khám lịch hẹn theo chỉ định của bác sĩ.