Thuốc Adderall XR: Công dụng, chỉ định và lưu ý khi dùng

Adderall là thuốc gì? Adderall là một loại thuốc kê đơn có chứa hai thành phần: amphetamine và dextroamphetamine. Thuốc thuộc nhóm thuốc chất kích thích. Adderall được coi là một lựa chọn đầu tiên điều trị chứng rối loạn tăng động giảm chú ý – ADHD. Các nghiên cứu cho thấy rằng thuốc cải thiện sự chú ý, tập trung và giảm các hành vi bốc đồng. Từ 75% đến 80% trẻ em mắc chứng ADHD sẽ thấy các triệu chứng được cải thiện khi sử dụng các chất kích thích như Adderall.

Thuốc cũng có hiệu quả giúp tăng mức tỉnh táo vào ban ngày ở những người mắc chứng ngủ. Adderall có hai dạng: viên uống Adderall và viên nang uống giải phóng kéo dài Adderall XR

Hiện Adderall XR được bào chế dưới các dạng phổ biến như:

• Viên nang uống giải phóng kéo dài Adderall XR 5mg (Trong suốt, màu xanh)
• Viên nang uống giải phóng kéo dài Adderall XR 10mg ( Màu xanh lam)
• Viên nang uống giải phóng kéo dài Adderall XR 15mg ( Màu xanh lam / trắng)
• Viên nang uống giải phóng kéo dài Adderall XR 20 mg (Màu cam)
• Viên nang uống giải phóng kéo dài Adderall XR 25mg ( Màu cam / trắng)
• Viên nang uống giải phóng kéo dài Adderall XR 30 mg (Màu cam)

Không sử dụng thuốc này nếu bạn đã dùng chất ức chế MAO trong 14 ngày qua, bởi tương tác thuốc nguy hiểm có thể xảy ra. Theo đánh giá thuốc gây ức chế MAO bao gồm isocarboxazid, phenelzine, rasagiline, selegiline, linezolid, tranylcypromine, tiêm xanh methylen và những thuốc khác.

Ngoài ra, bạn cũng không mua thuốc adderall dùng khi:

• Người bệnh bị dị ứng với bất kỳ thành phần của thuốc
• Huyết áp cao, bệnh tim, bệnh mạch vành, các vấn đề về tim hoặc khuyết tật tim bẩm sinh
• Tuyến giáp thừa
• Bệnh tăng nhãn áp
• Lo lắng, căng thẳng hoặc kích động nghiêm trọng (thuốc kích thích có thể làm cho những triệu chứng này tồi tệ hơn
• Tiền sử nghiện ma túy hoặc rượu.
• Gia đình bạn đã có tiền sử mắc bệnh tim hoặc đột tử.

Bác sĩ của bạn cũng cần được biết nếu bạn cũng dùng thuốc kích thích, thuốc opioid, các sản phẩm thảo dược hoặc thuốc điều trị trầm cảm, đau nửa đầu, bệnh tâm thần, bệnh Parkinson nhiễm trùng nghiêm trọng hoặc phòng ngừa buồn nôn và nôn. Những loại thuốc này có thể tương tác với Adderall XR và gây ra một tình trạng nghiêm trọng được gọi là hội chứng serotonin.

Cung cấp cho bác sĩ cả về tiền sử bệnh của bạn và gia đình bạn bao gồm các vấn đề:

• Trầm cảm, bệnh tâm thần, rối loạn lưỡng cực, rối loạn tâm thần, hoặc có ý nghĩ hoặc hành động tự sát
• Rối loạn vận động (co giật cơ) hoặc hội chứng Tourette
• Co giật hoặc động kinh
• Sóng não bất thường (EEG)
• Vấn đề lưu thông máu ở bàn tay hoặc bàn chân

Dùng thuốc trong khi mang thai có thể gây sinh non, trẻ sơ sinh nhẹ cân hoặc các triệu chứng cai nghiện ở trẻ sơ sinh. Thuốc cũng bài tiết qua sữa mẹ. Vậy nên, hãy thông báo cho bác sĩ biết nếu bạn đang mang thai, dự định mang thai, hay đang cho con bú.

4.1. Liều điều trị cho chứng rối loạn tăng động giảm chú ý

Người lớn (từ 18 tuổi trở lên)

• Liều đầu tiên: 20 mg x 1 lần / ngày
• Tăng liều: Có thể tăng hoặc giảm liều lượng này mỗi tuần cho đến khi đạt hiệu quả mong muốn

Trẻ em (từ 13 – 17 tuổi)

• Liều đầu tiên: 10 mg x 1 lần / ngày
• Tăng liều: Có thể tăng liều lên 20 mg x 1 lần / ngày sau tuần đầu tiên, nếu cần

Trẻ em (từ 6 – 12 tuổi)

• Liều đầu tiên: 5 mg hoặc 10 mg x 1 lần / ngày
• Tăng liều: có thể tăng liều này 5 mg hoặc 10 mg mỗi tuần cho đến khi đạt được hiệu quả như mong muốn.

Trẻ em ( từ 0 – 5 tuổi)

Adderall XR không được khuyến nghị để điều trị ADHD ở trẻ em dưới 6 tuổi.

Lưu ý: Với mọi đối tượng nên uống thuốc khi mới ngủ dậy

4.2. Liều dùng cho chứng ngủ rũ

Người lớn (từ 18 tuổi trở lên)

• Liều đầu tiên: 10 mg x 1 lần / ngày
• Tăng liều: Có thể tăng liều lượng 10mg mỗi tuần cho đến khi đạt hiệu quả mong muốn

Trẻ em (từ 12 – 17 tuổi)

• Liều đầu tiên: 10 mg x 1 lần / ngày
• Tăng liều: Có thể tăng liều lượng 10mg mỗi tuần cho đến khi đạt hiệu quả mong muốn

Trẻ em (từ 6 – 11 tuổi)

• Liều đầu tiên: 5 mg x 1 lần / ngày
• Tăng liều: có thể tăng liều 5mg mỗi tuần cho đến khi đạt được hiệu quả như mong muốn.

Trẻ em ( từ 0 – 5 tuổi)

Adderall XR không được khuyến nghị để điều trị chứng ngủ rũ ở trẻ em dưới 6 tuổi.

Lưu ý: Với mọi đối tượng nên uống thuốc khi mới ngủ dậy. Bất kỳ liều bổ sung nào cũng nên được thực hiện sau từ 4 – 6 giờ.

5.1. Tác dụng phụ cần chăm sóc y tế

Những tác dụng phụ phổ biến mà chúng ta cần chú ý

• Đau bàng quang
• Nước tiểu có máu hoặc đục
• Đi tiểu khó, nóng rát
• Đau lưng hoặc đau hông
• Nhịp tim hoặc mạch nhanh, đánh trống ngực

Tác dụng ít phổ biến có thể kể đến như:

• Cơ thể cảm thấy đau dạ dày, buồn nôn hoặc nôn
• Chóng mặt,nhức đầu
• Tiêu chảy
• Căng thẳng, khó ngủ
• Khàn tiếng, đau họng
• Đau khớp, đau cơ bắp
• Sổ mũi
• Ớn lạnh, đổ mồ hôi
• Mệt mỏi hay suy nhược bất thường

Tác dụng phụ hiếm gặp của thuốc

• Da phồng rộp, bong tróc
• Lú lẫn
• Nước tiểu đậm màu
• Khó thở, khó nuốt, khó nói
• Nhìn đôi hoặc nhìn mờ
• Mắt đỏ, khó chịu
• Một trong những tác dụng phụ hiếm gặp người bệnh không có khả năng cử động tay, chân hay cơ mặt
• Phát ban kèm sưng to trên mặt, mí mắt, môi, lưỡi, cổ họng, bàn tay, chân, bàn chân hoặc bộ phận sinh dục
• Mất kiểm soát bàng quang
• Chuột rút hoặc cứng cơ
• Co thắt cơ hoặc giật của cánh tay và chân
• Nói chậm
• Mất ý thức đột ngột
• Các chuyển động lặp lại không kiểm soát được (tics)
• Sưng bàn chân hoặc cẳng chân

Thông báo với bác sĩ của bạn nếu bạn gặp những phản ứng phụ trên để được can thiệp kịp thời

5.2. Tác dụng phụ không cần chăm sóc y tế

Một số tác dụng phụ của amphetamine / dextroamphetamine có thể xảy ra nhưng không cần chăm sóc y tế. Bởi hầu hết những tác dụng phụ này có thể biến mất trong quá trình điều trị khi cơ thể người bệnh thích nghi với thuốc.

• Lo lắng
• Khô miệng
• Cảm thấy không có sức lực
• Giảm cân
• Táo bón
• Giảm hứng thú quan hệ tình dục, mất khả năng tình dục hoặc hiệu suất
• Cảm giác hạnh phúc sai hoặc bất thường
• Rối loạn sự cương cứng của dương vật
• Co giật, các chuyển động lặp đi lặp lại không kiểm soát của lưỡi, môi, mặt, cánh tay hoặc chân

Các loại thuốc có thể ảnh hưởng quá trình hấp thụ thuốc của Adderall XR bao gồm:

• Thuốc dạ dày (Alka-Seltzer hoặc natri bicarbonate)
• Các loại thuốc khác để điều trị trầm cảm hoặc bệnh tâm thần
• Thuốc huyết áp
• Thuốc cảm hoặc dị ứng có chứa chất làm thông mũi;
• Thuốc opioid (ma tuý)
• Thuốc co giật.
• Các loại thuốc: Bupropion, Cymbalta (duloxetine), Effexor (venlafaxine), levothyroxine, Lexapro (escitalopram), omeprazole, Prozac (fluoxetine),

Để thuốc đạt được hiệu quả cao, mang đến tác dụng tốt người bệnh cần lưu ý những vấn đề sau:

• Thời gian sử dụng: đều đặn mỗi ngày, nên được uống vào buổi sáng sau khi vừa thức dậy. Bạn không nên dùng Adderall XR vào buổi chiều có thể gây khó ngủ.
• Dùng thuốc theo đơn và dưới sự giám sát của bác sĩ. Không tự ý mua thuốc sử dụng sẽ gây hậu quả nghiêm trọng.
• Nếu bạn quên thuốc cân uống ngay khi nhớ ra, nhưng không uống quá muộn trong ngày. Bỏ qua liều đó nếu đã gần tối. Không dùng thêm liều ngày hôm trước cho ngày hôm sau.
• Không chia sẻ thuốc Adderall XR với người khác, ngay cả khi họ có các triệu chứng giống bạn.
• Tránh uống nước trái cây hoặc uống vitamin C cùng lúc với Adderall XR. Chúng có thể làm cho cơ thể bạn hấp thụ ít thuốc hơn.
• Không lái xe hoặc hoạt động nguy hiểm khi bạn dùng thuốc.

Việc nắm rõ những thông tin về thuốc Adderall XR sẽ giúp việc sử dụng trở nên hiệu quả, an toàn và cải thiện tình trạng bệnh tốt nhất

Adderall XR vốn là loại thuốc kê đơn, vì thế người bệnh không nên tự ý sử dụng. Việc dùng thuốc nên được trực tiếp thăm khám và tư vấn bởi những bác sĩ giàu chuyên môn.