Những điều cần biết về bệnh lao hạch bạch huyết ngoại vi - Bệnh viện 108

Lao hạch bạch huyết ngoại vi là một bệnh viêm mạn tính ở hệ thống hạch bạch huyết ngoại vi (hạch cổ, hạch bẹn, hạch nách…) do trực khuẩn lao (phổ biến nhất là Mycobacterium tuberculosis) gây nên, thường gặp ở trẻ em và thanh niên.

Lây bệnh:

• Vi khuẩn lao xâm nhập qua vùng họng, Amydal lan tràn đến hạch (lao hạch tiên phát).
• Vi khuẩn lao lan đến hạch từ một ổ lao có từ thời kỳ tiên phát, lan tràn theo 3 đường: đường máu, đường bạch huyết, đường tiếp cận (lao hạch hậu tiên phát).

Triệu chứng:

• Hay gặp nhóm hạch ở cổ, trong khi hạch bẹn rất ít gặp.
• Hạch có đường kính khoảng một đến vài cm, chắc, di động, có thể hơi đau, đôi khi có viêm ở xung quanh hạch, thường bị một chuỗi hạch.

Xét nghiệm:

• Siêu âm hạch: đánh giá tính chất hạch, các hạch có kích thước to nhỏ không đều, có khuynh hướng dính vào tổ chức xung quanh, có thể có vùng hoại tử trong hạch, phần mềm quanh hạch phù nề.
• Chọc hút hạch bằng kim nhỏ: đây là kỹ thuật đơn giản, dễ làm, cho kết quả nhanh, hầu như không có tai biến, làm xét nghiệm tế bào học hoặc để xét nghiệm tìm vi khuẩn lao.
• Sinh thiết hạch: để chẩn đoán mô bệnh học, xét nghiệm tìm vi khuẩn lao,  có giá trị giúp chẩn đoán xác định lao hạch cao hơn chọc hút tế bào, thấy được tổn thương là nang lao điển hình
• Một số xét nghiệm khác: phản ứng da với Tuberculin, xét nghiệm đờm tìm AFB, các xét nghiệm máu, xét nghiệm miễn dịch, xét nghiệm PCR lao, Chụp Xquang lồng ngực chuẩn, chụp cắt lớp vi tính lồng ngực…

ĐIều trị:

• Bệnh nhân mắc lao hạch được điều trị nội khoa là chính, phối hợp các thuốc chống lao, điều trị đủ liều, đủ thời gian, chia hai giai đoạn tấn công và duy trì, điều trị có kiểm soát.
• Phối hợp các thuốc nâng cao thể trạng, chế độ nghỉ ngơi hợp lý, ăn uống đảm bảo dinh dưỡng.
• Điều trị ngoại khoa trong trường hợp hạch to vỡ, hạch to gây chèn ép mạch máu, thần kinh gây đau; hạch to gây dính.
• Để phòng bệnh lao hạch, cần tuân thủ một số biện pháp sau:
• Tiêm phòng lao bằng vaccin BCG cho trẻ em đầy đủ, đúng kỹ thuật.
• Nâng cao sức đề kháng, chế độ ăn uống đầy đủ chất dinh dưỡng, nghỉ ngơi hợp lý, nhất là đối với trẻ em. Vệ sinh răng miệng thường xuyên, sạch sẽ.

Nguồn: Bệnh viện 108