Trữ đông tinh trùng - Bệnh viện Đại học Y Hà Nội

Bảo quản lạnh tinh trùng

• Là kĩ thuật mà trong đó mẫu tinh trùng được lưu trữ ở nhiệt độ rất thấp, thường ở -196°C.
• Tại nhiệt độ này, các hoạt động chuyển hóa của tế bào sẽ bị ngưng trệ hoàn toàn.
• Bảo quản lạnh được coi là thành công nếu tinh trùng trở lại hoạt động sống bình thường, không bị tổn hại về mặt cấu trúc và chức năng khi trở lại nhiệt độ 37°C.

Cơ sở khoa học 

• Nguyên tắc của phương pháp bảo quản lạnh là làm giảm nhiệt độ môi trường chứa mẫu tế bào hay mô xuống nhiệt độ rất thấp, thường là -196°C.
• Tại nhiệt độ này, môi trường nước trong và ngoài tế bào đều biến thành thể rắn, hầu hết các hoạt động sinh học bên trong tế bào bao gồm các phản ứng sinh hóa và trao đổi chất đều bị ngừng lại tạm thời.
• Nhờ đó, tế bào sống ở giai đoạn tiềm sinh và có thể bảo quản trong thời gian dài.
• Tế bào tinh trùng có ưu thế cao để lựa chọn bảo quản lạnh do có kích thước nhỏ, lượng nước trong tế bào chiếm 50%, màng tế bào có độ linh động cao với nhiều acid béo không no nên có khả năng sống sót cao sau giảm nhiệt độ đột ngột

Chỉ định bảo quản 

• Các mẫu tinh trùng hiến nhằm mục đích nghiên cứu hay nhân đạo (hiến cho các cặp vợ chồng mong muốn có con mà người chồng không có tinh trùng hay các trường hợp bà mẹ đơn thân).
• Các trường hợp cần lưu trữ mẫu tinh trùng trước khi điều trị ung thư, các bệnh lý tự miễn hay các bệnh nan y khác.
• Đông lạnh tinh trùng cũng là giải pháp cứu cánh cho những đối tượng nam giới đã và đang có nguy cơ suy giảm chất lượng tinh dịch như nam giới sau viêm tinh hoàn do quai bị, giãn tĩnh mạch tinh, đối tượng thường xuyên phải tiếp xúc với yếu tố độc hại 
• Đối với những người đàn ông muốn triệt sản hoặc phẫu thuật chuyển giới có thể đông lạnh tinh trùng nếu vẫn muốn có con sau này.
• Các trường hợp tinh trùng trích xuất từ các kĩ thuật chọc hút mào tinh qua da (PESA), sinh thiết tinh hoàn (TESE)...
• Bảo quản lạnh tinh trùng góp phần làm giảm nguy cơ lây nhiễm ở các bệnh nhân bị bệnh lây truyền qua đường tình dục.

Các phương pháp bảo quản

Phương pháp đông lạnh chậm: 

• Là phương pháp trữ lạnh có kiểm soát tốc độ làm lạnh.
• Với phương pháp này, mẫu tinh dịch được thêm vào chất bảo quản lạnh (CPA), đặt cân bằng ở nhiệt độ phòng trong vài phút.
• Sau đó, hỗn hợp tinh dịch và chất bảo quản lạnh được nạp vào các cryotyp và tiến hành quá trình hạ nhiệt độ bằng máy Nicool LM10.

Phương pháp thủy tinh hóa: 

• Là phương pháp trữ lạnh không cân bằng được thiết lập dựa trên nguyên lý cơ bản là không có sự hình thành tinh thể đá bên trong và ngoài tế bào.
• Quá trình này đòi hỏi tốc độ làm lạnh cực nhanh, có thể lên đến hàng chục nghìn độ/phút.

Các giai đoạn

• Đưa tế bào từ nhiệt độ sinh lý (37°C) xuống nhiệt độ rất thấp -196°C (làm lạnh).
• Lưu trữ mẫu trong ni-tơ lỏng.
• Đưa tế bào từ nhiệt độ thấp của ni-tơ lỏng trở về nhiệt độ sinh lý khi cần để tế bào tiếp tục phát triển (rã đông).

Thời gian bảo quản

• Ở nhiệt độ -196°C, mọi hoạt động sinh hóa trong tế bào bị ngừng trệ, mẫu tinh trùng có thể bảo quản trong ni-tơ lỏng hàng thập kỷ, thậm chí hàng thiên niên kỷ.
• Có những báo cáo cho thấy đã có trẻ ra đời bằng phương pháp thụ tinh trong ống nghiệm với tinh trùng được trữ lạnh 21 năm và trẻ ra đời bằng phương pháp thụ tinh nhân tạo được 28 năm.
• Một số phân tích gộp cho thấy trẻ sinh ra từ tinh trùng đông lạnh có những đặc điểm về chiều cao, cân nặng, dị tật bẩm sinh, khả năng về ngôn ngữ... khác biệt không có ý nghĩa thống kê với nhóm trẻ thụ thai tự nhiên.

Nguồn: Bệnh viện Đại học Y Hà Nội